Als je zwanger wilt worden, dan houd je als vrouw rekening met je ‘vruchtbare’ dagen. Het stoppen met anticonceptiemiddelen en het bijhouden van je cyclus zijn maatregelen die helpen om je vruchtbaarheid als vrouw in beeld te brengen. Hoe zit het precies met de vruchtbaarheid van de man? Kun je bijvoorbeeld zwanger raken van voorvocht? En stel dat je door gynaecologisch onderzoek erachter komt dat je als man zijnde minder vruchtbaar bent, wat zijn de mogelijkheden dan? In dit artikel lees je alles over de vruchtbaarheid van de man.

Zwanger raken door voorvocht

Om maar meteen met de deur in huis te vallen.. kun je nu wel of niet zwanger raken door voorvocht? Ja dat kan! Voorvocht wordt geproduceerd in de klieren van Cowper. Deze klieren bevinden zich in de buik. Precies waar het mannelijk geslachtsdeel begint. Voorvocht bevat geen zaadcellen. Zaadcellen komen namelijk uit de teelballen.

Voorvocht is een natuurlijk glijmiddel. Als een man opgewonden raakt, worden de klieren van Cowper actief. Daarnaast kun je het zien als een klein schoonmaakbeurtje van de urinebuis: de weg voor de zaadcellen wordt namelijk door voorvocht ook ‘schoongeveegd’. Urine breekt zaadcellen af en sperma komt door dezelfde afvoer als urine. Voorvocht ruimt dus de urineresten af, zodat de zaadcellen die tijdens het orgasme naar buiten komen vrij baan hebben.

Als een man klaargekomen is en daarna niet meer geplast heeft, kan het zijn dat er met het voorvocht ook achtergebleven zaadcellen mee naar buiten komen. En zo kun je dus zwanger raken.

Onvruchtbaarheid man

Hoewel er bij mannen niet vaak sprake is van gehele onvruchtbaarheid, komen vruchtbaarheidsproblemen bij mannen wel degelijk voor. Bij ongeveer 30% van de stellen waar het zwanger worden niet bij lukt, ligt de oorzaak bij de man. Meestal heeft dit te maken met de kwaliteit van de zaadcellen.

Mogelijke oorzaken waardoor een man vruchtbaarheidsproblemen ondervindt zijn:

  • Een verstoorde hormoonbalans
  • Een ontsteking van de bijbal
  • Zaadbalkanker
  • Een trauma van de zaadbal
  • Het (langdurig) gebruik van rookwaar, drugs of alcohol.
  • Erfelijke factoren
  • Een vroegere ontsteking in de zaad – of bijballen (bijvoorbeeld als de man bof gehad heeft)
  • Gebruik van bepaalde medicijnen
  • Een spatader in de balzak
  • Antistoffen op de spermacellen

Hoe kun je de vruchtbaarheid van de man berekenen?

Voor vrouwen kun je testen wanneer de eisprong plaats vindt en de vruchtbare dagen zijn. Maar hoe gaat dit bij mannen? Dit kan zowel thuis als in het ziekenhuis.

Zo zijn er zelftests die je thuis kunt gebruiken om de vruchtbaarheid bij de man te testen. Sperm OK is een vruchtbaarheidstest die binnen 10 minuten de testuitslag laat weten. Deze vruchtbaarheidstest voor mannen meet de spermakwaliteit. Je kunt hem hier bekijken.

Een andere zelftest is de vruchtbaarheidscheck hier. Deze zelftest geeft uitslag in vruchtbaar, verminderd vruchtbaar en onvruchtbaar. Dit is de enige zelftest voor mannen die deze uitslagen kan geven. Door enkele druppels sperma in de meegeleverde vloeistof op te lossen meng je dit. Dit wordt erna in de casette gedruppeld. Enkele minuten later kun je de uitslag aflezen.

Het is ook mogelijk om in het ziekenhuis je zaad te laten onderzoeken. Dit doe je door sperma in een schoon, droog opvangpotje op te vangen. Het laboratorium onderzoekt de sperma op kwaliteit. Zo kan vastgesteld worden of je spermakwaliteit normaal is of dat je te maken heeft met een verminderde spermakwaliteit.

Wat draagt bij aan de vruchtbaarheid van de man?

  • De kwaliteit van het sperma is belangrijk voor hoe vruchtbaar de man is. Voldoende, bewegelijke zaadcellen geven meer kans op de bevruchting van de eicel.
  • Door niet te lang achter elkaar te zitten, zorg je als man ervoor dat de ballen niet te warm worden. Dit komt de kwaliteit van je sperma weer ten goede.
  • Draag geen strakke onderbroeken! Dit omdat de zaadballen het te warm krijgen. Ook het veelvuldig heet in bad gaan of in de sauna, kan nadelig zijn voor de kwaliteit van je sperma.
  • Een gezonde leefstijl helpt mee. Eet gezond, gevarieerd en beweeg dagelijks. Alcohol, sigaretten en drugs hebben een negatief effect op je vruchtbaarheid. Zink en vitamine C spelen een rol in de aanmaak van gezonde zaadcellen.
  • Mannen die in een fabriek, als schilder of in de tuinbouw werken hebben kans om in aanraking te komen met chemicaliën. Denk dan aan lood, verf of pesticiden. Deze hebben een slechte invloed op de kwaliteit van het sperma.
  • Een goede weerstand heeft een positief effect op de kwaliteit van het sperma. Als je net ziek bent geweest, is de kwaliteit minder.
  • Iedere dag seks is niet beter voor een goede zaadkwaliteit. Het is beter om de dag seks te hebben. Vooral omdat anders de voorraad van rijpe zaadcellen uitgeput raakt.
  • Hoewel mannen tot op latere leeftijd kinderen kunnen krijgen is er bij hun ook een ‘vruchtbare leeftijd’. Voor je 45e jaar zijn de zaadcellen van betere kwaliteit. Dit omdat ze na je 45e afnemen qua bewegelijkheid. Ook de zaadlozingen worden kleiner.

Levensduur sperma

Een zaadcel kan 72 uur overleven. De reis naar de eicel neemt ongeveer 10 uur in beslag. Zaadcellen die snel zwemmen en lang overleven hebben meer kans om een eicel te bevruchten.

De kans op een zwangerschap is per vruchtbaar stel 20%. Bij mannen met vruchtbaarheidsproblemen ligt dit een stuk lager. Toch zijn er behandelingen mogelijk bij onvruchtbaarheid van de man.

Zo zal er allereerst gekeken worden naar de spermaproductie. Als deze normaal is, kan de chirurg met een kleine ingreep zaad uit de zaadbal verzamelen. Via ICSI kan dit in een vrouwelijke eicel ingebracht worden. Via deze wijze is de kans op een succesvolle zwangerschap groter. deze bevruchting vindt in eerste instantie plaats in een reageerbuis plaats. Daarna wordt het embryo in de baarmoeder teruggeplaatst.

Als blijkt dat een hormonale afwijking aan de vruchtbaarheidsproblemen ten grondslag ligt, is er een andere optie mogelijk. Door middel van hormooninjecties kan de zaadproductie op gang gebracht worden. Deze injecties worden 3 keer per week gegeven en dat minstens een half jaar lang. Om de paar maanden wordt het zaad onderzocht om de kwaliteit van het sperma te meten. Het hormoon FSH kan de zaadproductie op gang brengen. En het hormoon HCG is noodzakelijk voor het aanmaken van testosteron. De kans op een succesvolle zwangerschap kan door deze behandeling groter worden.

Meer informatie vind je hier.

Lees ook

Mirjam de Stigter
Laatste berichten van Mirjam de Stigter (alles zien)