Ik keek het wekelijks: “16 & pregnant” op MTV. En toegegeven: Ik vind het nog steeds leuk om naar te kijken. Dus als ik mijzelf een keer eventjes de tijd gun om te zappen. Dan zap ik graag naar nummer 20 om te kijken naar MTV. Toen ik keek waren de meiden in de serie nog echte tieners. Ik beleefde hun zwangerschap, de bevalling en de eerste periode na de geboorte. Tegenwoordig zijn deze “tienermoeders” volwassen en zijn ze nog steeds te zien op televisie. Alleen ditmaal in de serie: “Teenmom”. Ik blijf het fascinerend vinden hoe hun leven verschillende wendingen aanneemt. En het is voor vele mensen boeiend, anders wordt het niet meer uitgezonden. Mensen vinden het leuk om een kijkje te nemen in het leven van anderen. Maar stel nou eens dat jij de tienerouder was in het verhaal op televisie? Of de moeder van de tienerdochter? Dan wordt het een ander verhaal.

Feiten

In Nederland zijn er in totaal 1.984 tienermoeders (2018). Sinds 2010 is er een ruime daling van 1.200 tienermoeders te zien (CBS 2019).

Tienervaders

Vaak hebben we het over tienermoeders. Maar waar een tienermoeder is, is er vaak ook een tienervader. Alleen wordt daar een stuk minder over gesproken of geschreven. Waarom is dat eigenlijk? Zij zijn namelijk mede verantwoordelijk voor deze zwangerschap. Er is meer aandacht voor de moeder, omdat zij de baby draagt. Er zijn diverse manieren hoe het verder zal lopen met het aanstaande ouderkoppel.

Samen doorgaan

Samen gaan de tienerouders dit spannende avontuur aan. Er breken onzekere tijden aan. Een zwangerschap is voor elk ouderpaar een onzekere periode. Alleen is het volwassen brein meer ontwikkeld om hiermee om te gaan. De tienerouder heeft hulp nodig van een volwassene. Al is het alleen maar een luisterend oor. Beslis niets voor een tienerouder. Luister, adviseer, troost, lach en laat zien dat je er voor hen bent.

Alleenstaand opvoeden

Er zijn ook tienermoeders die er zonder de vader van het kind voor komen te staan. Het is een keuze van de vader die ik egoïstisch vind. Dat je geen toekomst ziet in de relatie met je vriendin is één. Maar dat je ook je eigen kind in de steek laat, daar kan ik echt niet bij. Moeder staat er dus alleen voor. Hoe ga je door? Haar leven staat op z’n kop.

  • Je bent erachter gekomen dat er een kind in je buik groeit
  • Je vriendje heeft je in de steek gelaten
  • Over 4 maanden zijn de schoolexamens
  • Kan ik de baby financieel onderhouden?
  • Mag ik bij mijn ouders blijven wonen?
  • Help, wil ik deze baby wel houden?!

Let op: Als tienermoeder sta je er niet alleen voor. Als je het lastig vindt om er met iemand in de buurt over te praten, zoek dan je huisarts op. Zij kan het eerste aanspreekpunt voor je zijn. Samen kunnen jullie een plan uitstippelen om tot de juiste keuzes te komen. Deze last moet de tienermoeder niet alleen dragen.

Hulp

  • Verloskundige: Zoals ik eerder schreef hebben tienermoeders hulp nodig. Lichamelijk moet er door een verloskundige gecontroleerd worden of het met de ontwikkeling van de baby en moeder goed gaat. Verloskundigen hebben een geheimhoudingsplicht. Wat de veiligheid biedt aan de jonge moeder om ook te praten over wat er allemaal in haar omgaat.
  • Vriend: Samen met je vriend kan de aanstaande moeder ontdekken wat er allemaal moet gebeuren voordat de baby ter wereld komt. Samen is niet alleen en maakt het hele proces een stuk dragelijker en leuker. Denk aan: controles, babyuitzet, woonruimte, opvoeding, gesprekken met ouders.
  • Eigen gezin: Vaak leven de tienerouders nog bij hun eigen ouders. Ook voor hen is deze nieuwe situatie heftig. Want opeens komt er een baby bij in het gezin wat je niet hebt zien aankomen. Gesprekken tussen de tienerouders en hun eigen ouders zijn noodzakelijk. Bespreek samen hoe jullie de toekomst zien. Hoor elkaar.
  • Hulpverlening: Er is professionele hulpverlening voor tienermoeders. Op internet vind je veel informatie over hulp bij jou in de buurt. Over bijvoorbeeld tienermoederopvang, zorgverzekeringen of informatie van ervaringsdeskundigen.

Hier vind je per provincie welke hulpverlening er is voor tienermoeders.
Hier vind je informatie over hulpverleners en ervaringen van mede-tienermoeders. Siriz helpt je bij welke keuze je ook maakt.

Kind laten adopteren

Adoptie is een mogelijkheid. Het kind ter adoptie geven betekent letterlijk: het aannemen van een kind. Het is een keuze waar ik alleen maar respect voor kan opbrengen. Het moederhart is zo groot, dat de tienermoeder inziet dat een andere verzorger de baby de beste zorg kan bieden. Ik zet mijn petje af voor deze moeders.

Open en gesloten adopties

Bij een open adoptie hebben de biologische ouders invloed op de keuze van de adoptiefouders. Wanneer het kind bij de adoptieve ouders gaat wonen blijven zij in beeld. Ze zien hun kind nog regelmatig. Soms wordt er in een contract opgesteld hoe de biologische ouders betrokken zullen zijn. In andere gevallen gaat dit in goed overleg. In Nederland is open adoptie wettelijk gezien niet mogelijk.

Bij gesloten adoptie zijn de biologische ouders niet meer in beeld bij het kind. De gegevens van de ouders zijn vastgelegd, maar mogen alleen met hun toestemming worden ingezien door het kind.

Hier vind je hulp voor de ouders die hun kind ter adoptie stellen.

Lees ook: Kind adopteren in Nederland; Van kosten tot regels en voorwaarden adoptie baby / Nederlands kind

Abortus

Een abortus behoort tot de mogelijkheden. Het voortijdig afbreken van de zwangerschap door een (medische) ingreep. Een abortus mag tot de 24e week van de zwangerschap. Ben je langer dan 16 dagen overtijd, dan heb je een verplichte bedenktijd van 5 dagen.

Een abortus lijkt op het eerste gezicht een gemakkelijke keuze. De hele toekomst wordt niet weggegooid. Er zijn geen zorgen rondom de financiën. De verantwoordelijkheid voor een kind hoeft niet gedragen te worden. Allemaal redenen om mee te nemen in de overweging. Toch kan het op lange termijn ook een heel ingewikkelde keuze maken, omdat je dit nooit kan terugdraaien.

Alleen de keuze maken om te kiezen voor een abortus, heeft ook grote nadelige consequenties. Er is een bedenktijd tot de 24e week. De tienermoeder (tienerouders) heeft even de tijd om het besluit te nemen. Weeg alle redenen zorgvuldig af en praat met anderen. Het ondergaan van een abortus is een heftige ingreep met lange, zo niet levenslange gevolgen. Laat je nooit dwingen!

Voorlichting

Seksuele voorlichting is belangrijk. Maar er hangt altijd wel een taboesfeer omheen. Laat die sfeer er van mijn part omheen hangen, maar maak seks bespreekbaar.

  • School. Zowel basisschool als de middelbare school geven seksuele voorlichting. Het gaat dan om fysieke voorlichting: wat gebeurt er met het lichaam in de puberteit, hoe planten mensen zich voort en voorbehoedsmiddelen. Er wordt minder gesproken over het hebben van seks en welke keuzes je daarin hebt. Als ouder kun je hier ook wat in betekenen.
  • Ouders. Naast het feit dat je als ouder ook informatie geeft over het fysieke (Herhaling kan nooit kwaad), is het belangrijk om ook te bespreken dat je als mens altijd zelf bepaalt wat je wilt doen. Zoen, knuffel of vrij wanneer beide partijen het vrijwillig willen doen. Dwing de ander nooit en laat je nooit dwingen.
  • Voorlichting voor ouder van een (aanstaande) tienermoeder. Het lijkt mij mooi als er voor ouders ook informatieavonden of aanspreekpunten zijn wanneer zij de ouders zijn van een tienermoeder. Voor hen gaat er ook een heel nieuwe wereld open waar zij niet op gerekend hadden. Ouders kunnen elkaar steunen en ook het verhaal horen van andere tienermoeders hoe zij de steun hebben gevoeld van hun ouders. Wat helpt wel en wat niet?

Voordelen tienermoeder

De tienermoeder besluit het kind ter wereld te laten komen. Of om het ter adoptie te geven ofwel om het zelf op te voeden. Voor tienermoeders worden de nadelen vaak belicht, maar er zijn zeker ook voordelen.

Tienermoeders laten zien dat:

  • Ondanks dat hun toekomst anders verliep, zij niet voor de makkelijkste weg kiezen
  • Gebeurtenissen je kunnen overkomen en dat je er sterker uitkomt wanneer je doorzet
  • Liefde voor hun kind overwint
  • Zij jong zijn en net zo graag in bomen klimmen
  • Je tegenslagen om kunt zetten naar een prachtig leven

Keuze

Welke keuze er ook wordt gemaakt. Als je er zelf voor de volle 100% achterstaat, dan is dat de juiste. Laat je hart spreken.

Pregnant teenager with mom stockphoto from Shutterstock / motortion films

Anita Schokker
Latest posts by Anita Schokker (see all)