Als het gaat om salarissen zijn de maand mei en als je geluk hebt de maand december altijd de leukere maanden. Naast je standaardsalaris ontvang je dan (uitzonderingen daargelaten) met een beetje geluk een extra maand aan salaris onder de noemer vakantiegeld. Afhankelijk van je salaris en het aantal uur dat je werkt kan dat een heel fijn potje zijn. Met een beetje geluk heb je daarnaast ook nog een meevaller en krijg je geld terug van de belastingdienst. Mooi op tijd voor de zomervakantie zodat je daarmee je vakantie kan betalen… Of toch niet?

Hoeveel vakantiegeld krijg je?

Mensen met een baan, maar ook de meeste mensen die een uitkering ontvangen, krijgen jaarlijks vakantiegeld uitgekeerd. De meeste werkgevers en uitkeringsinstanties houden maandelijks een bedrag in van het bruto inkomen, en keren dit bedrag dan één keer per jaar uit, meestal in de maand mei of juni. Het vakantiegeld kan ook onderdeel zijn van het IKB (Individueel Keuzebudget), waardoor de werknemer soms zelf kan bepalen wanneer er een bedrag wordt uitgekeerd. Vakantiegeld heeft deze naam gekregen, omdat het bedoeld is voor de zomervakantie. Maar je mag natuurlijk helemaal zelf bepalen hoe jij je vakantiegeld besteedt. Meestal is het vakantiegeld ongeveer 0,5 tot 1 keer een maandsalaris, dus het kan oplopen tot een flink bedrag!

Belasting over vakantiegeld; verschil tussen bruto en netto

Helaas is het percentage wat er uitkomt een bruto bedrag, dat betekent dus dat je er belasting over moet betalen. Hoeveel belasting hangt af van de hoogte van het jaarinkomen. Tot 19.922 euro is het belastingtarief in 2016 36,55 procent. Van 19.922 euro tot 66.421 euro is het 40,4 procent. Boven 66.421 euro is het 52 procent. Daarnaast kan er sprake zijn van een heffingskorting, wat er voor zorgt dat je met een salaris van 1500 per maand meer vakantiegeld krijgt dan iemand die 2000 per maand verdient. Beginnen met beleggen kan je berekenen hoeveel vakantiegeld je zou kunnen verwachten.

Vakantiegeld per maand of per jaar

Er zijn twee constructies mogelijk als het gaat om vakantiegeld; voor zelfstandigen wordt dit vaak meegerekend in het uurloon. Je krijgt dan in mei (of juni) geen extra geld. Ook als je in dienst bent kan dat het geval zijn en krijg je maandelijks een extra bedrag of als je drie maal het minimumloon verdient, wordt dit in het salaris verwerkt. Veel mensen (84%) krijgen echter in mei nog een extra vergoeding. De werkgever spaart dit geld op gedurende het jaar en betaalt dit in mei uit. Over het algemeen wordt er voor vakantiegeld 8% van het bruto jaarloon aangehouden. Als je geen volledig jaar in dienst bent, krijg je alleen vakantiegeld over de maanden die je hebt gewerkt. Ook als je ouderschapsverlof hebt opgenomen en die maanden niet doorbetaald hebt gekregen heb je geen vakantiegeld opgebouwd. Als je ziek bent krijg je doorbetaald en bouw je dus ook vakantiegeld op. Wat precies de afspraken zijn kan je terugvinden in de arbeidsovereenkomst.

De meeste mensen krijgen hun vakantiegeld één keer per jaar uitgekeerd, maar er zijn ook werknemers die het maandelijks krijgen, tegelijk met hun salaris. Veel mensen die hun vakantiegeld maandelijks krijgen gestort, zien het als vast inkomen waar ze hun inkomsten en uitgaven mee berekenen. Mensen die hun vakantiegeld jaarlijks krijgen uitgekeerd, zien het vakantiegeld juist als een leuk extraatje. Het nadeel van het vakantiegeld maandelijks ontvangen, is dat het geld vaak op een grote hoop terechtkomt en dat er niets speciaals van gedaan wordt; het wordt echt gezien als onderdeel van het inkomen. Wel worden er vaker korte uitstapjes van betaald, terwijl mensen met jaarlijks vakantiegeld dat minder doen.

Nibud Vakantiegeldenquête

Het Nibud is een onafhankelijk voorlichtingsinstituut dat onderzoek doet en voorlichting geeft over de huishoudportemonnee. Op de website van het Nibud kun je allerlei informatie vinden over onderwerpen als sparen, rondkomen en lenen. Alles wat met geld te maken heeft, kun je hier vinden. Ben je bijvoorbeeld benieuwd hoeveel zakgeld gemiddeld is voor een kind van 10 jaar? Of hoeveel geld je aan je 16-jarige buurmeisje moet geven voor een avondje oppassen op jouw kinderen? Op de website van het Nibud kun je dit soort zaken eenvoudig opzoeken en als richtlijn gebruiken in de praktijk. Op deze manier helpt het Nibud mensen omgaan met geld en grip krijgen op hun eigen financiële situatie.

Elk jaar voert het Nibud de vakantiegeldenquête uit. Hierin komen bijvoorbeeld de volgende onderwerpen aan bod:

  • Hoeveel mensen gaan op vakantie?
  • Hoeveel keer gaan ze op vakantie?
  • Hoeveel dagen gaan ze op vakantie?
  • Waarom gaan mensen niet op vakantie?
  • Gaan thuiswonende kinderen mee op vakantie?
  • Vakantiegeld: wanneer wordt het uitbetaald?
  • Hoe hoog is het vakantiegeld?
  • Waaraan wordt het vakantiegeld besteed?
  • Hoe is het vakantiegeld geregeld als je zzp’er bent of wisselende inkomsten hebt?

Na de enquête komt het Nibud met een heel verslag van bovenstaande onderwerpen. Ook in 2019 is er weer een vakantiegeldenquête uitgevoerd. Daar kwam uit dat 28 procent van de deelnemers niet op vakantie ging. Het zijn vooral de gezinnen en stellen zonder kinderen die vaak op vakantie gaan, terwijl alleenstaanden meestal thuisblijven. Ook is het afhankelijk van het inkomen of mensen wel of niet op vakantie gaan; hoe hoger het inkomen, des te vaker gaan mensen over het algemeen op vakantie. Vooral mensen met een inkomen beneden modaal gaan niet op vakantie.

Waar gaat het vakantiegeld naartoe?

Je mag helemaal zelf beslissen wat je met het vakantiegeld doet. Maar als je niet op vakantie gaat, waar wordt het vakantiegeld dan wel aan besteed? Dit is een lijstje met de meest voorkomende bestemmingen van het vakantiegeld:

  • Geld op de spaarrekening zetten
  • Er gebeurt niets speciaals mee
  • Korte uitstapjes maken
  • Aflossen van schulden of betalingsachterstanden
  • Grote aankopen
  • Huishoudelijke uitgaven
  • Achter de hand houden voor het geval het inkomen daalt
  • Roodstand op de betaalrekening wegwerken
  • Verhuizing of verbouwing

In 2019 ging het meeste vakantiegeld van de mensen die niet op vakantie gingen op aan sparen, het aflossen van schulden of betalingsachterstanden, huishoudelijke uitgaven, geld achter de hand houden en grote aankopen. Ook noemen mensen dat ze met hun vakantiegeld zaken betalen zoals het verplicht eigen risico voor de zorgkosten, het vervangen van onderdelen van de auto of de aanschaf van een andere auto, of het betalen van belastingen.

Kortom, het vakantiegeld kan voor veel verschillende doeleinden worden gebruikt. De verwachting is dat door de coronacrisis in 2020 minder mensen naar het buitenland op vakantie zullen gaan en meer in eigen land zullen blijven. Waarschijnlijk zullen daarmee de kosten van een vakantie gemiddeld lager zijn dan het jaar daarvoor. Maar veel mensen kiezen er dit jaar ook voor om thuis te blijven of alleen korte uitstapjes te maken, zoals een dagje weg naar bijvoorbeeld de dierentuin.

Vakantiegeld dat opgaat aan vakantie

Volgens het Nibud heeft afgelopen jaar slechts 48% van de Nederlanders het vakantiegeld ook daadwerkelijk gebruikt om de vakantie mee te betalen, en bij maandelijkse uitbetalingen slechts 33%. Dat valt dus best wel mee. Gemiddeld genomen kost deze grote vakantie 2000 euro. Zeker in het hoogseizoen kunnen de prijzen flink oplopen aan accommodatie of reiskosten. Gebruik je het geld voor vakantie dan kan het echter aantrekkelijk zijn om al op tijd een vakantie te boeken. Populaire bestemmingen zitten al snel vol of zijn in mei extra duur. Vaak zijn er wel regelingen dat je dan alleen een aanbetaling hoeft te betalen of helemaal pas later hoeft te betalen.

Waarom gaan mensen niet op vakantie?

Een op de vijf Nederlanders gaat echter niet op vakantie, omdat ze er het geld niet voor hebben, andere plannen hebben of gewoon niet willen. Er zijn verschillende redenen te bedenken waarom sommige mensen niet op vakantie gaan. In de Nibud Vakantiegeldenquête werden de volgende redenen genoemd om niet op vakantie te gaan:

  • Vakantie kost te veel geld
  • Het geld wordt liever ergens anders aan besteed
  • Er wordt liever gespaard
  • Mensen houden niet van vakantie
  • Vanwege gezondheidsomstandigheden

Andere redenen om niet op vakantie te gaan, kunnen zijn dat het niet gemakkelijk is om van huis weg te gaan vanwege de huisdieren, of er wordt in de vakantieperiode besloten iets in of om het huis te gaan verbouwen.

Mensen die op vakantie gaan zijn daar vaak veel geld aan kwijt. Voor sommige mensen kan een vakantie dus echt teveel geld kosten; zij hebben vaak een inkomen beneden modaal en kunnen het zich simpelweg niet veroorloven. De mensen met een beneden modaal inkomen die tóch op vakantie gaan, waren daar in 2019 gemiddeld 1.420 euro aan kwijt; mensen met een modaal inkomen gemiddeld 2.261 euro en de mensen met een boven modaal inkomen maar liefst gemiddeld 3.341 euro. Stellen zonder kinderen geven het meeste geld uit aan de vakantie, gevolgd door gezinnen. Alleenstaanden zijn vaak goedkoper uit.

Vakantiegeld sparen

Na de vakantie sparen de meeste Nederlanders het bedrag dat ze krijgen van hun werkgever. Dit is een fijn bedrag om het spaarpotje weer aan te vullen of verder op te bouwen. Daardoor kan je later in het jaar als de auto kapot blijkt of er moet onderhoud verricht worden aan het huis, daarop terugvallen. Of het wordt gebruikt om te sparen voor later, als aanvulling op het pensioen. Dit is vaker het geval dan een aantal jaar geleden tijdens de crisis toen dit geld voor veel mensen veel harder nodig was. Steeds meer mensen gebruiken het spaargeld ook om te beleggen. Je kan dan in een keer een groter bedrag investeren zodat de resultaten ook groter zijn.

Grote uitgaven

Daarnaast worden er in deze maand grotere uitgaven gedaan, denk aan een nieuwe keuken, plaatsing dakkapel, nieuwe auto, tuinrenovatie etc. In combinatie met een bedrag wat al gespaard is kan dat bedrag goed gebruikt worden voor de grotere plannen en verbouwingen. Soms ten koste van de vakantie die daarvoor moet wijken. Je kan het geld tenslotte maar een keer uitgeven.

Schulden

Daarnaast heb je nog mensen met een schuld die dit bedrag gebruiken om daar een (deel) van af te lossen.

Waar geef jij het vakantiegeld aan uit?

Lees ook

Linda van Aken