05:31 “Mogguh mama! Ikke is wakkuh!”, roept mijn zoontje van 2 jaar. Ik ontwaak uit mijn diepe slaap en staar naar mijn wekker. “Vriend! Het is midden in de nacht. Hop, terug je bed in jij.” Ik loop achter hem aan en vertel hem dat het donker is buiten en dat iedereen slaapt. Een half uur later staat hij weer naast mijn bed. Help! Waarom kan iemand van 2 jaar geen klokkijken? Dat is toch niet te veel gevraagd van een dreumes? Zie je het voorlopig nog niet gebeuren dat jouw kind klok gaat kijken? Dan heb ik hieronder andere tips voor je om je kind langer te laten slapen.

Oorzaken

Wat kan de oorzaak zijn dat jouw kind vroeg wakker wordt? Het ligt er per levensfase aan wat de reden kan zijn. Misschien zit er eentje bij waarvan je denkt dat dit de oorzaak bij jullie kindje kan zijn.

Te laat naar bed

Dit klinkt tegenstrijdig, want je denkt misschien. Hoe later mijn kind naar bed gaat, hoe vermoeider hij is. Maar niets is minder waar. Je kind kan dan al over zijn slaap heen zijn. Eigenlijk is dit dus een win-winsituatie. Je brengt je kind vroeger naar bed toe. Zo heb jij ook meer aan je eigen avond en je kind slaapt door! Een mooie bedtijd voor peuters is tussen de 18:30 en 19:30 uur.

Geen middagslaapje

Het kan zijn dat je kind vroeg wakker wordt, omdat hij teveel slaap krijgt op een dag. Slaapt jouw kind tussen de middag nog dan kan het zo zijn dat dit ten koste gaat van de nachtrust. Op een gegeven moment heeft jouw kind genoeg slaap gehad en voelt hij dat hij er weer tegenaan kan om half zes in de ochtend.

Experimenteer eens een dag of drie of dit voor jullie ook geldt. Ik kan je vertellen dat het wel even aanpoten is rond de tijd dat hij moe wordt. Waarschijnlijk heeft jouw zoon nog wel energie rond de tijd dat hij normaal gesproken zijn middagdutje deed, maar zo tegen het einde van de middag is de kans groot dat hij moe wordt. En dat kan resulteren in: hangen, zeuren, vallen, huilen, niet luisteren. Soms moet je daar doorheen bijten. Maar het levert je wel meer nachtrust op! En na verloop van tijd merk je dat je kind gedurende de dag steeds meer energie krijgt, ook tegen het einde van de dag.

Wel middagslaapje

Maar het kan ook zo zijn dat je kind nog wel een middagslaapje nodig heeft en overdag dus al het stresshormoon aanmaakt en dus over zijn slaap heen is. Het is dus even zoeken wat op jouw kind van toepassing is. Als je kind geen moeite heeft met in slaap komen om 19:00 uur dan weet je dat je de juiste tactiek hebt toegepast die dag.

Slaapapneu

Wanneer je kind moeite heeft met zijn ademhaling tijdens het slapen dan kan hij last hebben van slaapapneu. Bezoek dan de huisarts om dit vast te stellen. Je kind wordt dan gedurende de nacht wakker gehouden door zijn onregelmatige ademhaling en kan hiervan wakker schrikken. Een symptoom kan bijvoorbeeld zijn dat je kind snurkt.

Temperatuur

De ideale temperatuur in de slaapkamer ligt tussen de 16 en 20 graden. Het liefst houd je de verwarming uit. Check wat de temperatuur in de slaapkamer is.

Trek

Als je kind met trek/honger naar bed gaat, kan hij daardoor wakker blijven en/of worden. Zorg er dus voor dat je kind genoeg heeft gegeten gedurende de dag. De voorkeur geniet dat de avondmaaltijd het laatste moment is dat jouw kind gegeten heeft. Zo hoeven de darmen niet meer aan het werk in de nacht, iets waar een kind ook wakker van kan worden. Een kopje thee of water voor het slapen gaan is prima.

Te licht in de kamer

De slaapkamer moet goed donker zijn. Probeer al zo jong mogelijk een kind te laten wennen aan een donkere slaapkamer. Zorg gedurende de zomermaanden voor een verduisterend rolgordijn om dit effect na te bootsen.

Te veel geluid

Wanneer er teveel onrust is rondom de slaapkamer, dan kan een kind daar wakker van worden. Tegelijkertijd is het aan te raden om je kind te wel te laten wennen aan (lichte) geluiden gedurende de babyperiode. Zo voorkom je namelijk dat hij straks wakker wordt van zijn zus die over de overloop loopt.

Voorbeelden om te oefenen wanneer je je baby wakker in bed legt:

  • Ga daarna strijken of de was opvouwen op dezelfde verdieping.
  • Ga naar het toilet en trek door.
  • Neem een douche.
  • Haal de stofzuiger nog even door het huis op een andere verdieping.

Regelmaat

Rust, reinheid en regelmaat. Daar draait het om bij kinderen. Wanneer je regelmaat aanhoudt, dan heeft dit ook effect op het slaapgedrag van jouw kind.

Regelmaat gedurende de dag is belangrijk. Zoals elke dag dezelfde eet- en bedtijden. Maar ook meer rust creëren in de tijd tussen het avondeten en bedtijd.

Het is donker

‘Lieverd, je moet slapen want het is donker.”

Ja, met deze zin kom je de helft van het jaar wel door. Alleen hoe probeer je je kind dan te laten slapen gedurende de zomertijd? Dat wordt dan een hele opgave zo rond 19:00 uur 😊. Kijk dus uit met deze zin, want kinderen hebben een supergoed geheugen als het hen uitkomt.

Tips

Er zijn een aantal tips die je kunnen helpen om te voorkomen dat jouw kind om 05:31 uur bij jouw bed staat en klaar is voor de dag.

Routine

Zorg voor een duidelijke routine wanneer je kind moet gaan slapen. En doe het liefst alles zoveel mogelijk hetzelfde, bijvoorbeeld:

  • Water drinken
  • Naar het toilet
  • In bad
  • Pyjama aan
  • Tanden poetsen
  • Boekje voorlezen
  • Dag doorspreken
  • Knuffelen en kus
  • Muziekdoosje aan
  • Een goedenacht wensen

Buitenlucht

Zorg overdag voor voldoende buitenlucht. Ga lekker voetballen of bezoek de speeltuin. Zo raakt je kind zijn energie kwijt en buitenlucht zorgt ook voor een goede nachtrust.

Slaaptrainers

Slaaptrainers kunnen de uitkomst bieden om jouw kind door te laten slapen. Een slaaptrainer is een soort wekker die aan jouw kind ‘vertelt’ wanneer het tijd is om uit bed te komen. Zeer geschikt voor kinderen die geen klok kunnen kijken. Zo hebben wij bijvoorbeeld Sam het Schaap en als hij zijn ogen dicht heeft, dan moet onze zoon ook slapen. Zijn de ogen open, dan mag hij uit bed komen. Heel duidelijk en kort uit te leggen wanneer hij toch wakker wordt in de nacht.

Meer informatie vind je hier.

Ga naar jouw kind toe

Wordt jouw kind toch wakker in de nacht? Ga er dan naar toe. Het liefst voordat je kind zelf uit bed stapt. Wanneer je zelf in beweging komt, dan kom je daarna moeilijker in slaap. Dus als je kind in bed blijft liggen is de kans groter dat hij weer in slaap valt.

Consequent

Zorg ervoor dat je elke keer hetzelfde reageert. Dus hoor je kind even aan, terug brengen naar bed, aai over zijn bol en welterusten zeggen. (Dit is makkelijker getypt dan gedaan, hoor. Zeker wanneer je er voor de elfde keer uit moet).

Ledikantje niet te snel de deur uit

Sommige kinderen vinden het een veilig gevoel om in een ledikantje te blijven slapen. Het biedt geborgenheid.

Lees ook: Wanneer kind laten slapen in eigen bed?

Vermijd beeldscherm

Vermijd beeldscherm voordat hij naar bed moet. Een duidelijke regel kan voor jullie zijn dat hij na het eten geen beeldscherm meer mag kijken. Het blauwe licht zorgt ervoor dat het slaaphormoon melatonine niet wordt aangemaakt.

Lees ook: TV kijken voor slapen gaan

Beloningsysteem

Je kunt een beloningsysteem inzetten om te stimuleren dat je kind niet uit zijn bed komt in de nacht en probeert verder te slapen. Zorg ervoor dat je concreet maakt wat hij moet doen om een sticker te verdienen.

Lees ook: Beloningssystemen voor kinderen

Tips voor ouders

Ga zelf ook op tijd naar bed. Weet je dat de kans op een gebroken nacht aanwezig is, ga dan op tijd naar bed. Jij moet namelijk zelf ook de volgende dag doorkomen en dat lukt beter wanneer jij je uren slaap hebt gepakt. Een geruststellende gedachte voor over 10 jaar: bedenk dat hij als puber vast langer uit zal slapen 😊.

Anita Schokker