Kruiden kunnen er niet genoeg zijn in mijn keuken. Een heel scala aan mengsels staat te pronken in mijn keukenkastje. Ik doe graag overal wel iets doorheen. Helaas vinden mijn kinderen het al snel te pittig, en willen ze bijvoorbeeld niet dat ik peper gebruik. Gelukkig zijn er nog heel veel andere kruiden die smaak kunnen toevoegen aan de maaltijd. En eigen gemaakte kruidenmelanges (zonder toegevoegd zout) zijn dan toch echt het lekkerste! Neem er dan goed de tijd voor, je zult het proeven, beloofd! Deze kun je maken door de kruiden fijn te malen in een vijzel of door de poeders (1 deel staat voor een theelepel) bij elkaar te mengen en vervolgens luchtdicht af te sluiten. Er staat een suggestie qua verdeling; maar smaken verschillen dus je kunt hier altijd mee variëren. Om er een rub van te maken meng je de droge kruiden met olie of citroensap om daar het vlees mee in te smeren. Behalve kruidenmengsels kun je natuurlijk ook je eigen pasta’s en boemboes maken om vlees lekker op smaak te brengen. 

Gehaktkruiden

Een goede gehaktbal kan natuurlijk nooit zonder een flinke dosis kruiden. Met deze specerijen maak jij weer de lekkerste ballen die er bestaan, maar met veel minder zout. Maak een flinke voorraad en schep elke keer een flinke eetlepel uit je potje als je het nodig hebt. In een luchtdicht potje kun je dit nog maanden in je keukenkastje bewaren. Hiervoor heb je de volgende specerijen nodig; eventueel kun je nog zeezout toevoegen aan de mix of bij het bereiden zelf.

  • ¼ deel chilipoeder
  • 1 deel gemberpoeder
  • 1 deel knoflookpoeder
  • 1 deel gemalen korianderzaad (ketoembar)
  • ¼ deel kruidnagelpoeder
  • 2 delen nootmuskaatpoeder
  • 1 deel paprikapoeder
  • 1 deel uienpoeder
  • 2 delen witte peper

Eventueel kun je ook komijnpoeder toevoegen of gedroogde tijm en oregano.

Kipkruiden

Net als gehaktkruiden, zijn kipkruiden onmisbaar in je keukenkastje. Met dit mengsel maak jij je eigen voorraad en kun je volop genieten van je lekkere kippetjes.

  • 1/2 deel basilicum
  • 1 deel chilipoeder
  • 1/2 deel gember
  • 3/4 deel knoflookpoeder
  • 1 deel koriander
  • 2 delen paprikapoeder
  • 2 delen gerookt paprikapoeder
  • 3/4 deel tijm
  • 1 deel uienpoeder
  • 1/2 deel zwarte peper

Eventueel kun je hier kurkuma en kardemom aan toevoegen.

Cajun kruiden

Eén van mijn favoriete kruiden is cajun kruiden, deze wordt veel gebruikt in de Zuid-Amerikaanse keuken. Lekker pittig en goed voor zowel kip-, vis- als varkensvleesgerechten, maar ook in soepen en sauzen kun je dit prima gebruiken! Even was er blinde paniek, want ineens was “mijn” potje uit de schappen gehaald. Ik ging op zoek naar een alternatief om mijn eigen mengsel te maken. En die is me lekker! Voortaan dus in mijn keuken als standaardmix te vinden.

  • 1/4 deel gedroogde basilicum
  • 1 deel cayennepeper
  • 1/2 deel kardemom
  • 1 deel knoflookpoeder
  • 1/4 deel gedroogde oregano
  • 3 delen gerookte paprikapoeder
  • 1/4 deel gedroogde rozemarijn
  • 1/4 deel gedroogde tijm
  • 1 deel uienpoeder
  • 1 deel versgemalen zwarte peper (of half wit / zwart)

Garam Masala

Deze kruidenmix is heel populair in de Indische keuken; vaak worden de verse ingrediënten gebruikt bij de bereiding en zodra de maaltijd klaar is de kruidenmix er overheen gestrooid. Je kan deze mix voor heel veel verschillende gerechten gebruiken.

  • 1 deel amchoor (gedroogde groene mango’s)
  • 2 theelepels chilipoeder
  • 1 deel gember poeder (djahe)
  • 4 stokjes kaneel
  • 2 delen groene kardemom
  • 1 deel zwarte kardemom
  • 2 delen gemalen komijn (djinten)
  • 4 delen gemalen korianderzaad (ketoembar)
  • 1 deel gemalen kruidnagelpoeder
  • 2 blaadjes gedroogde laurier
  • ½ deel nootmuskaat
  • 1 deel vers gemalen zwarte peper

Italiaanse kruidenmix

Deze kruidenmix is heerlijk voor in Italiaanse gerechten zoals door de pasta of risotto, over de lasagne of zelfgemaakte pizza.

  • 1 deel gedroogde basilicum
  • ½ deel knoflookpoeder
  • ½ deel gedroogde marjolein
  • 1 deel gedroogde oregano
  • 1 deel gedroogde peterselie
  • ¼ deel gedroogde rozemarijn
  • ½ deel gedroogde tijm

Mexicaanse kruidenmix

De Mexicaanse keuken is een keuken vol met smaak en hoeft echt niet pikant te zijn. Je kunt deze kruidenmix gebruiken voor in de chili con carne of bij gevulde wraps of heerlijk gekruid vlees voor op de BBQ.

  • 1/2 deel cayennepeper
  • 1 deel chilipoeder
  • 1 deel kerriepoeder
  • 1 deel knoflookpoeder
  • 1/2 deel komijnpoeder (djintan)
  • 2 delen oregano
  • 2 delen paprikapoeder
  • 1 deel uienpoeder

Hachee kruidenmix

Hachee wordt hier graag gegeten, vooral in de winter. Helaas smaakte het wel steeds anders, omdat ik vaak bepaalde kruiden vergat, de ene keer zat er geen kruidnagel in ,dan vergat ik weer een laurierblaadje, of ik had geen nootmuskaat in huis. Nu grijp ik voorlopig niet meer mis, want ook hier is een flink potje mee gevuld in de kast. Nu is het altijd goed, een vertrouwde smaak zoals hachee hoort te zijn.

  • 1 deel chilivlokken
  • 1 deel gemalen gember
  • 1/4 deel kardemom
  • 1/2 deel kerriepoeder
  • 1 deel knoflook
  • gemalen laurier
  • 1/4 kruidnagelpoeder
  • 1/2 deel nootmuskaat
  • 1 deel paprikapoeder
  • 1 deel uipoeder
  • vers gemalen zwarte peper

Paella kruiden

Paella eet ik ook graag. Maar dan wel echt zelf gemaakt en niet meer vanuit een Wereldgerecht. Ik vond ook lekkere kant-en-klare mengsels te koop bij Dille & Kamille, maar helaas hebben we deze winkel niet om de hoek en met de verzendkosten liep dit goedje wel snel hoog op in de kosten. Maar nu heb ik een lekker mengsel gevonden om zelf te maken. Veel goedkoper en net zo snel, zeker als je ook hier weer een goede voorraad van kunt maken, dan heb je het altijd in huis.

  • 1 deel knoflookpoeder
  • 1/2 deel gemalen kruidnagel
  • 2 delen paprikapoeder
  • 1/2 deel rozemarijn
  • 1/2 deel saffraan
  • 2 delen uienpoeder
  • 1 deel gemalen zwarte peper

Eventueel kun je saffraan vervangen door kurkuma, maar de smaak is dan wel echt anders.

Kip tandoori kruidenmix

Een ander lekker Werelds gerecht is kip tandoori. Lekker met rijst en sperzieboontjes en dan nog wat geraspte kokos erover. Lekker met verse ananas. Ook dit mengsel maak je vanaf nu gewoon zelf. Niet moeilijk en snel klaar.

  • 1 deel chiliflakes
  • 1/2 gemberpoeder (djahe)
  • 1 deel kaneel
  • 2 delen gemalen komijnzaad (djinten)
  • 2 delen gemalen korianderzaad (ketoembar)
  • 1 deel gemalen kruidnagels
  • 1/2 deel nootmuskaat
  • 2 delen paprikapoeder
  • 1 deel gemalen zwarte peper

De chiliflakes kun je ook vervangen bij het bereiden door een verse rode peper.

Nasikruiden

Vroeger lette ik dus nauwelijks op tijdens het koken wat er zoal doorheen ging. Een kant-en-klaar zakje nasikruiden, een zakje groentenmix die nog moest weken in een kommetje water, nog wat satésaus uit een potje, kroepoek erbij natuurlijk en een gebakken eitje erbij. Rijst? Koken in zout water, kipfilet bakken met wat peper en zout. Gelukkig is dit nu verleden tijd en weet ik inmiddels beter. Gaat de rijst voor het opdienen bij het vlees in de pan? Dan hoeft hier geen zout aan toegevoegd te worden natuurlijk en de satésaus die maak ik nu lekker zelf van een goede pindakaas met een scheutje melk en een vleugje sambal. Het zakje groentemix is weggevallen, nu werk ik met verse knoflook, verse peper, verse gember en échte groentes als prei, ui, taugé en paprika. En het vlees kruid ik met deze kruidenmix. Vaak neem ik een potje van deze kruiden ook mee op vakantie, genoeg voor 2 of 3 keer een lekkere pan nasi.

  • 1 deel chilivlokken
  • 2 delen gemberpoeder (djahe)
  • 2 delen gemalen komijnpoeder (djinten)
  • 2 delen gemalen koriander (ketoembar)
  • 1 deel knoflook
  • 1 deel kurkuma
  • 2 delen laos
  • 2 delen uienpoeder

Eventueel kun je het uienpoeder, knoflook, chilipoeder en gemberpoeder vervangen door verse gember, rode peper, fijn gesneden ui en knoflook.

Bami kruidenmix

En net als nasi kun je natuurlijk ook je eigen bamikruiden maken! Veel lekkerder en gezonder dan een zakje.

  • 1/4 deel chilipoeder
  • 1 deel gemalen gember (djahe)
  • 1/2 deel kerrie
  • 1 deel knoflookpoeder
  • 1 deel korianderpoeder
  • 1 deel komijnpoeder (djinten)
  • 1 deel kurkuma
  • 1/4 gemalen zwarte peper

Milde (gele) currypasta

Zonder (overbodige) meuk maak je deze heerlijke gezonde currypasta. Maak het zo pittig of mild als je wilt. Het is niet moeilijk, zeker niet als je in het bezit bent van een keukenmachine, want dat is nu je grootste vriend aan het worden.

  • 3 limoenblaadjes (kaffir) of scheutje limoensap
  • 1 citroengras
  • 2 sjalotjes
  • 2 rode pepers
  • 4 teentjes knoflook
  • 4 eetlepels olijfolie
  • 4 cm verse gember
  • 25 gram verse koriander
  • 2 theelepel kurkuma
  • 2 theelepel kerrie
  • 1 theelepel gemalen komijnzaad (djinten)
  • 1 theelepel kaneel
  • 1 theelepel kardemom

Rode currypasta

Houd je van pepers en pit? Dan is deze rode currypasta iets voor jou. Maak een lekkere hoeveelheid en vries wat porties in, zodat je nooit meer misgrijpt naar een heerlijke smaakmaker voor je vleesgerechten.

  • 1,5 theelepel bruine basterdsuiker
  • 3 (of zelfs 5) rode pepers
  • 1 citroengras (of 1 theelepel citroengraspoeder)
  • 3 cm vers geraspte gember
  • 3 cm laos (of 1 theelepel laospoeder)
  • limoensap
  • 1/2 theelepel kardemom
  • 3 theelepels korianderpoeder (of verse koriander)
  • 1/2 theelepel paprikapoeder
  • limoensap of geraspte limoenschil
  • 2 knoflook teentjes
  • 1 rode ui
  • olijfolie

Verse boemboe

Een Oosters gerecht kan niet zonder een lekkere pittige boemboe. De basis van een goede boemboe bestaat slechts uit drie ingrediënten, namelijk knoflook, ui en verse peper. Ook hier doet de keukenmachine weer het meeste werk. Bij ons staat de machine niet prominent op het aanrecht, dus als ik hem pak wil ik wel altijd graag een flinke voorraad kunnen maken zodat ik de week erop niet nogmaals naar die grote machine hoef te grijpen. Gelukkig zijn de boemboes goed te bewaren en je kunt zelfs porties in de vriezer bewaren, ideaal.

De basis voor de boemboe maak je van:

  • 1 grote ui
  • 2 teentjes knoflook
  • 2 rode pepers

Hier kun je vervolgens andere ingrediënten en kruiden aan toevoegen afhankelijk van het gerecht; denk bijvoorbeeld aan gember, laos, paprikapoeder, ketjap, citroensap etc.

Satémarinade

Om je kipfilet ’s zomers lekker op smaak te brengen voordat het op de barbecue gaat, leg ik het graag in een marinade. Deze satémarinade is een ideaal recept om zelf te maken en waarschijnlijk kun je na het lezen van dit recept niet wachten tot het zomer is. Hoeft ook niet hoor, nu is een kipspiesje op zijn tijd ook heerlijk.

  • 1 1/2 theelepel bruine basterdsuiker
  • citroensap
  • 2 cm verse gember
  • 1 eetlepel honing
  • 1 teentje knoflook
  • 6 eetlepels sojasaus of ketjap manis
  • 1 rode peper
  • 1/2 theelepel sambal
  • 1 theelepel sesamolie
  • vers gemalen zwarte peper

Eventueel kun je nog koriander (ketoembar) en komijn (djintan) toevoegen.

Jonnie Boer kruidenpotjes

Topchef Jonnie Boer heeft een flinke uitgebreide serie kruiden op de markt gebracht waarmee je heerlijk kunt variëren in je eigen keuken. Een heerlijke Zwolse stoof voor al je winterse stoofpotjes en hachée (ik gebruik deze trouwens ook voor bij de pulled kip, lekker met een beetje ketjap en verse peper en verse gember en dan op een stokbroodje, lekker bij de soep of op een borrelplank).

Zijn Thaise Green Curry gebruik ik om het wereldgerecht Kip Siam na te bootsen. En ik moet zeggen, de smaak ligt wel heel erg dicht bij de bekende smaak zoals je maakt vanuit het pak, alleen dan veel lekkerder. Het voornaamste voordeel van deze kruiden is dat er totaal geen suiker en zout in zit, echt puur alleen maar eerlijke kruiden en specerijen. Dus zelf voeg je er het gewenste zout aan toe, of niet. Maar je hebt het zelf in de hand nu hoeveel je binnenkrijgt. De zilveren blikjes staan ook nog eens leuk in je keuken én het is ook leuk om ze bijvoorbeeld als cadeautje weg te geven aan een jarige of iemand die net een nieuw huisje heeft als housewarming presentje.

Mijn ervaringen met zelfgemaakte kruiden melanges

Vroeger kookte ik vooral vanuit het gemak, ik werkte veel en mijn man nóg meer. We waren allebei zo druk dat er bijna geen tijd was om lekker uitgebreid te koken. De bekende pakken Wereldgerechten en potten kant-en-klare sauzen waren hier altijd op voorraad. Nadat we kinderen kregen en we toch iets bewuster wilden gaan leven veranderde ook onze kookstijl. We gingen bewuster kijken, met name op de etiketten. Wat eet ik nu ongemerkt allemaal met deze producten? Oef de hoeveelheden zout en suiker waren toch wel aanzienlijk hoog. Maar dit ga ik mijn kinderen niet geven!! En trouwens voor onszelf is dit ook niet echt een gezonde manier van eten. Dat moet anders. Eerst schrapten we gewoon de gerechten die kant-en-klaar verpakt zaten, we aten geen sausjes meer bij de groente met rijst en de wereldgerechten kwamen niet meer in het boodschappenmandje. Maar ja, af en toe een lekkere spaghetti met tomatensaus ga je toch wel missen, en droge rijst bij je sperziebonen is nu ook niet echt een traktatie…. Ik moest op zoek naar lekkere specerijen zonder te veel toevoegingen van zout en/of suiker en gekke e-nummers waar niemand van schijnt te weten wat ze betekenen.

Verrassend, ik hoefde niet eens zo lang te zoeken! Al snel had ik een flinke hoeveelheid recepten van melanges en mengsels van heerlijke kruiden om zelf samen te stellen en zo kon ik weer lekker stoeien in de keuken.

Nu heb ik ook nog het voordeel dat ik veel vanuit huis werk, dus ik heb alle tijd om overdag een flinke pan op het vuur te zetten zodat de kruiden lekker in het vlees kunnen trekken en alle smaken de tijd hebben om goed tot hun recht te komen. Dat helpt toch wel vind ik. Want als ik dezelfde gerechten binnen 20 minuten op tafel wil zetten, blijft het toch vaak maar een flauw waterig smaakje.