Groep 3 is een heel andere groep dan groep 1 en 2. Mijn oudste zoontje zit nu in groep drie. Hij is van oktober en is daarom de op één na de jongste van zijn klas. Ik vond het heel spannend vorig jaar om hem naar groep 3 te laten gaan. Kan hij wel zo lang stilzitten? Kost het hem niet te veel energie? Gelukkig is het erg goed gegaan. Nu zitten we met school in gesprekken gewikkeld, dit keer over mijn tweede zoontje. Hij is van februari en zit officieel in groep 1. Maar hij is erg slim en laat zien dat hij graag wil leren. Tegelijkertijd ontbreekt het hem soms aan zelfvertrouwen. En hij kan nog heel erg genieten van het spelen. Lastig, lastig! Gelukkig doen de juffen hun uiterste best om samen met ons tot een overwogen keuze te komen.

Groep 3 is niet groep 2

Groep 3 is niet groep 2: ja, dat is zo logisch als een bus. Maar het is ook echt zo, het verschil tussen groep 2 en groep 3 is behoorlijk groot! In groep 1 en 2 zitten de kinderen in een kring. Een vrij groot gedeelte van de dag bestaat uit spelen. En natuurlijk doet de juf haar uiterste best om het spelen leerzaam te maken, elke kind op zijn eigen niveau uit te dagen en er ook nog voor te zorgen dat de harmonie een beetje blijft bestaan (alle juffen: petje af hoor!). In groep 3 zitten de kinderen aan hun tafeltje en moet er gewerkt worden. Op onze school mogen de kinderen in groep 3 de eerste weken twee keer per dag spelen en werken. En vanaf de herfstvakantie is dat nog maar 1 keer per dag.

Wat moet je kind voor groep 3?

Ik vond het vorig jaar heel spannend om mijn oudste naar groep 3 te laten gaan omdat ik bang was dat hij niet stil kon zitten en dat hij de hele klas op z’n kop zou zetten. Gelukkig viel dat reuze mee en doet hij het heel goed. Naast het stilzitten zijn er andere dingen waar leerkrachten naar kijken om er achter te komen of een kind rijp is voor groep 3. Het gaat dan om cognitieve dingen (dus komt het lezen en rekenen al een beetje op gang?) maar ook om andere ontwikkelingsdingen. Veel scholen werken met lijsten waarmee ze kunnen toetsen om te kijken hoe ver het kind is in zijn ontwikkeling. Maar naast deze lijsten is het natuurlijk ook heel belangrijk om als leerkrachten en ouders een beslissing te nemen of een kind wel of niet naar groep 3 kan. Op deze dingen wordt onder andere gelet:

Concentratie

Een kind die in groep 3 zit moet zich een tijdje kunnen concentreren. En dan letten ze niet alleen op of het kind bijvoorbeeld 10 minuten lang met Lego bezig kan zijn. Het kind moet ook 10 minuten lang met iets bezig zijn wat hij eigenlijk niet zo leuk vindt.

Zelfstandigheid

In groep 3 wordt een kind niet overal bij begeleid. Een kind moet opdrachten aan kunnen nemen en dan daar mee bezig kunnen gaan. Hiervoor heeft een kind ook zelfvertrouwen nodig, en hij moet ook wel enigszins weerbaar zijn of goed kunnen functioneren in groep 3.

Cognitief

Er moet bij het kind wel een begin van het leren lezen en rekenen aanwezig zijn voordat hij naar groep 3 mag. Het leren lezen gaat in groep 3 heel erg snel, en ze doen het heel veel. Hij hoeft nog niet te kunnen lezen als hij start in groep 3, en hij hoeft ook nog niet alle letters te kennen. Maar een beginnetje is fijn om zeker te weten dat hij het kan bijbenen in groep 3.

Sociaal-emotioneel

Een kind dat cognitief wel goed is maar op sociaal-emotioneel vlak nog niet goed functioneert, raden ze soms ook af om naar groep 3 te gaan. Dit is natuurlijk wel een heel moeilijke keuze. Een slim kind nog een jaar in groep 2 laten kan verveling als gevolg hebben, en dat hij het ‘leren leren’ niet goed onder de knie krijgt omdat alles altijd te makkelijk voor hem is. Een te weinig uitgedaagd kind vertoont ook weer problemen. Deze afweging is daarom soms heel moeilijk.

Motorische ontwikkeling

Ook de motorische ontwikkeling wordt meegenomen in de overweging of een kind wel of niet naar groep 3 gaat. Zowel de grove als de fijne motoriek hoort wel ongeveer conform de leeftijd te zijn.

Geen duidelijke grens

Vroeger was het heel duidelijk, word je voor 1 oktober 6 jaar dan mag je naar groep 3. Word je na 1 oktober 6 dan blijf je in groep 2. Sowieso is die grens de laatste jaren verschoven naar 1 januari. Dus wordt je kind voor 1 januari 6 dan mag het in principe naar groep 3, en wordt het na 1 januari 6 dan hoort het nog in groep 2. Maar ik merk wel dat er veel maatwerk geleverd wordt. En dat is natuurlijk goed! Elk kind ontwikkelt zich op zijn eigen manier en op zijn eigen tempo. Bij ons op school zijn de kinderen die in oktober, november en december jarig zijn altijd bespreekgevallen. In het geval van mijn oudste zoontje was het vrij snel duidelijk dat hij wel naar groep 3 mocht, zeker nadat hij vorig jaar in het voorjaar nog even een flinke taalsprong liet zien. Maar omdat het per kind zo verschillend is, zitten er in klassen ook grote leeftijdsverschillen. Mijn zoontje is dus één van de jongste, hij is nu 6,5 en de oudste in zijn klas is bijna twee jaar ouder.

Een jaartje extra kleuteren

Mede omdat ze de grens naar 1 januari hebben opgeschoven vallen er veel kinderen nog een beetje tussen wal en schip. Kinderen die in het najaar jarig zijn en eigenlijk naar groep 3 zouden moeten, maar er eigenlijk nog niet aan toe zijn. Voor deze kinderen kan het beter zijn om ze nog een extra jaartje te laten kleuteren. Dat jaar kan een hoop doen en het kind krijgt nog even rustig de tijd om zich verder te ontwikkelen. Ook zijn ze dan vaak één van de oudsten in de groep en dit kan heel wat doen met hun zelfvertrouwen en daardoor zijn ze meer geneigd het beste uit zichzelf te halen.

Of juist versnellen

Aan de andere kant van de 1 januari-grens zitten kinderen zoals mijn tweede zoontje. Hij is van februari en heeft straks in de zomervakantie anderhalf jaar kleuteren er op zitten. Hij zit niet lekker in zijn vel en je ziet aan hem dat hij graag wil leren. De meeste scholen bieden voor zulke kinderen ook nog wel de mogelijkheid om te versnellen, dus dat hij na de zomer in plaats van naar groep 2 naar groep 3 zou gaan. Deze keuze wordt natuurlijk niet zomaar gemaakt en wordt goed doorgesproken met leerkrachten en ouders, want er zitten voordelen aan, maar ook nadelen. Maar soms kan dit echt een oplossing zijn.

Schoolkids stockphoto from Shutterstock / Ermolaev

Geke Douw

Ik ben Geke, getrouwd met mijn jeugdliefde en mama van twee heerlijk ondernemende jongens (2012 en 2014) en een schattig maar minstens zo ondernemend meisje (2018).
Ik ben bijles docent exacte vakken en blogger. Neem gerust een kijken op www.nietvolgensboekje.nl !
Geke Douw

Latest posts by Geke Douw (see all)

Onderwerp