Als kinderen naar school gaan mogen ze de eerste twee jaar nog vooral veel spelen, maar maken ze ook al kennis met de letters. Toen ik zelf op school zat begon dat pas in groep 3, maar tegenwoordig is het heel normaal als kleuters al letters herkennen en korte woordjes kunnen lezen. Vaak wordt dit heel laagdrempelig aangeboden, spelenderwijs zodat het vooral ook leuk blijft. Zodra ze naar groep 3 gaan komt daar verandering in; al in de eerste weken leren ze in een hoog tempo de letters en nieuwe woordjes. De eerste dag kwam dochter heel trots thuis dat ze het woordje ‘ik’ had geleerd en daarna volgde nog veel meer. 

Lees ook: Spelletjes om letters te herkennen en lezen
Lees ook: Avi-niveau lezen; wat is het, welke boeken en hoe kan je dit oefenen?
Lees ook: Lezen stimuleren in vakantie

Veilig Leren lezen van Zwijsen

Een methode die op de meeste basisscholen in Nederland gebruikt wordt is de Veilig Leren Lezen methode van Uitgeverij Zwijssen. Onze dochter noemt dit leren lezen ook wel ‘zoemen’ vanwege de bij “zoem” die de mascotte is van deze methode. De stof is opgedeeld in een aantal kernen en iedere kern staan er nieuwe letters en woorden centraal. Zodra die onder de knie zijn gaan ze door naar een volgende kern en wordt de stof uitgebreid met meer letters, klanken en woorden tot ze alle letters kennen.

In de eerste helft van het schooljaar ligt de focus op het leren kennen van alle 34 lettertekens. Zodra dit doel is ‘behaald’ wordt dit op veel scholen gevierd met het letterfeest. In kern 6, halverwege het schooljaar, leren kinderen de laatste letters, waarna het echte lezen kan beginnen. Vanaf dat moment zal er ook geoefend worden met het automatiseren zodat de leessnelheid omhoog kan.

Niet alleen op school maar ook thuis oefenen

Natuurlijk wordt er op school veel aandacht besteed aan de letters; grote kans dat er een bord is waar met enige regelmaat een nieuwe letter op verschijnt of hangt er een slinger in de klas waar alle woorden op staan. Ze oefenen klassikaal of individueel de letters en woordjes en het eerste lezen. Het wordt echter ook thuis aangeraden om te oefenen.

Er zijn verschillende oefeningen die je kan doen zodat het lezen steeds makkelijker afgaat en geautomatiseerd wordt. Door dit op verschillende manieren en momenten of situaties te oefenen maakt het kind het zich veel sneller eigen. Als je kind mogelijk een taalachterstand heeft, er thuis ook een andere taal wordt gesproken of er mogelijk dyslexie op de loer ligt is het helemaal verstandig om ook thuis te oefenen om een echte achterstand te voorkomen. Dit oefenen hoeft zeker niet saai te zijn ;-) Door thuis te oefenen wordt ook de ouderbetrokkenheid bij school een stuk groter.

Leren lezen zoekboeken

Speciaal voor kinderen die net leren lezen in groep 3 komt Uitgeverij Zwijsen dit najaar met de nieuwe serie ‘Leren lezen zoekboeken’. Met deze kleurrijke zoekboeken oefenen kinderen die net in groep 3 zitten, alvast verder met de eerste woorden die ze op school leren. In de zoekboeken zijn woorden verstopt die overeenkomen met de woorden uit de kernen zoals ‘kim’, ‘sim’, ‘ik’ en ‘maan’. De eerste drie boeken zijn inmiddels verschenen en de andere drie volgen half oktober. Uitgever Anke Werker van Zwijsen vertelt over het idee voor de boeken: ‘We kregen zowel van ouders als van leerkrachten vaak te horen dat boekjes op AVI start (het laagste AVI-niveau) vaak nog moeilijk zijn voor kinderen die net beginnen met lezen. Leerkrachten gaven aan te weinig boeken te hebben die in de allereerste weken en maanden helpen bij het oefenen van woordjes.’

Als ik naar mijn eigen dochter kijkt kiest ze vaak toch voor stripboeken, of ‘leest’ ze vooral de plaatjes en maakt ze daar haar eigen verhaal bij in plaats van dat ze probeert te lezen. Vooral toch vanwege een stukje gemakzucht. Onze dochter vindt het echter wel leuk om op deze manier te oefenen met lezen. Het boek is eigenlijk een grote prent met een aantal woorden. Aangezien dit de woorden zijn die ze ook op school oefenen komen ze bekend voor en stimuleren ze het zelfvertrouwen van haar dat ze het inderdaad wel weet. Niet alleen onze dochter, ook onze zoon (groep 2) oefent al heel graag met de boeken omdat hij zelf ook wil leren lezen.

Ieder boek sluit aan bij een kern en heeft een ander verhaal / thema en is getekend door een andere illustrator zodat ze uniek blijven. Achterin elk boek vind je extra informatie en vind je bijvoorbeeld een schema waarin je ziet welke letters en woorden bij welke kern horen. Of tips om ook op een andere manier te oefenen.

Wat deze boeken extra bijzonder maakt is dat deze boeken niet alleen fungeren als zoekboek maar er ook nog een ‘geheimpje’ in verwerkt zit. Bij de boeken hoort er namelijk een AR-app dat een voorleesverhaal bevat en extra woorden uit kern 5 en 6 zodat ze ook later nog uitdaging kunnen halen uit de boeken. Als je de gratis app hebt geïnstalleerd kun je de qr-code op de voorkant van het boek scannen en vervolgens het boek ‘lezen’. Je hoeft de telefoon of tablet maar op een bladzijde te richten en het verhaal begint vanzelf. Op het beeldscherm verschijnt de afbeelding.  Wel moet je de camera vrij lang stil houden, als je teveel van de pagina afwijkt of iets meer ‘inzoomt’ begint het verhaal opnieuw. Op die manier kunnen ze ook heel zelfstandig deze boeken ‘lezen’ en naar het verhaal luisteren.

Meer informatie vind je hier.

Thuisportaal Zwijsen

Eén van de favoriete werkvormen van veel kinderen is toch wel ‘achter de computer’ oefenen. Tegenwoordig leren ze niet alleen maar van het bord of uit een boek of schrift maar ook op een tablet of van achter een laptop. Zwijsen heeft ook leerlingsoftware waarmee op school en thuis geoefend kan worden. De oefeningen hebben vooral betrekking op;

  • technisch lezen en spellen, begrijpend lezen
  • woordenschat
  • leesbevordering
  • En vanaf kern 6 ook leesturbo om woorden sneller te automatiseren

De leerkracht kan aangeven welke oefeningen er gemaakt kunnen worden door het kind om zo de vooruitgang in de gaten te houden. Naast dat ze met deze software op school kunnen oefenen kan er ook een thuislicentie aangeschaft worden door de school. Op die manier kan je dus thuis ook oefenen. Of je kind nu wat meer oefening nodig heeft of juist om extra uitdaging aan te bieden.

Door het maken van oefeningen kunnen de kinderen muntjes verdienen. Dit is een beloningssysteem want met die muntjes kunnen ze decoratie kopen voor hun boomhut. Denk bijvoorbeeld aan meubeltjes, een schilderijtje etc. Bij onze dochter werkt dit erg goed want ze wil graag muntjes verdienen om iets te kopen voor haar boomhut ;-) Ze vindt het ook erg leuk om te oefenen; aan de ene kant omdat ze dan op ‘mama’s’ laptop mag en aan de andere kant omdat dat soms toch leuker is dan van papier leren ;-) Ik zal ook niet snel het moment vergeten dat ze voor het eerst ging oefenen thuis; het eerste woordje was namelijk ‘pik’ met de afbeelding van een kip die op de vloer voedsel aan het pikken is.

Meer informatie vind je hier.

Flitsen

Een van de oefeningen die we hier thuis doen is flitsen; bij de eerste kern kregen we vellen mee naar huis met woordjes er op. Deze konden we uitknippen zodat je kleine kaartjes krijgt met de woorden die je dan laat zien en je kind moet lezen. En daarna de volgende, de volgende etc. Hierbij kregen we de tip dat iedere dag 10 minuten beter is dan 1x per week een uur. Na een paar dagen flitsen zien we ook al zeker vooruitgang; woorden of letters die eerst nog moeilijk gevonden worden zitten er steeds beter in. Tijdens het flitsen kan je het tempo proberen op te voeren en er meer snelheid in te krijgen, maar accuratesse en goed lezen is toch belangrijker! Sneller leren lezen komt vanzelf wel naar mate je kind meer oefent.

Oefenen jullie thuis ook met het leren lezen?

Linda

Publisher at Mamaliefde
Linda is oprichter van Mamaliefde.nl, getrouwd en moeder van een koningskoppel bestaande uit een self-proclaimed prinses en een nieuwsgierige zoon. Met een achtergrond als pedagoge is ze op de hoogte van de theorie, maar weet ze ook dat dat in de praktijk als moeder soms net iets anders kan zitten. Het liefste reist ze de hele wereld over, ze heeft een zwak voor kwalitatief speelgoed en probeert de vele uurtjes werken te compenseren met quality time doorbrengen met het gezin. Daarom ook dat dat haar favoriete onderwerpen zijn om over te schrijven. Altijd in voor een spontane actie.