Je dochter van 14 jaar heeft sinds kort van jullie gehoord dat jullie willen scheiden. De relatie gaat al een langere tijd niet goed en jullie hebben gezamenlijk besloten om de knoop door te hakken. Je dochter leek het eerst wel redelijk te begrijpen maar vertoont nu opeens ander gedrag. Je dochter is boos en zegt alleen het hoognodige. Ze zondert zich af en wil absoluut niet praten. Ergens begrijp je het wel. Er zijn wat momenten geweest dat jullie als ouders door het lint gingen in bijzijn van jullie dochter. Dit heeft een negatieve lading bij haar achtergelaten. Je voelt je schuldig om deze incidenten en je maakt je zorgen om haar. Je bent bang wat voor effect dit gaat hebben. Daarnaast heb je zelf ook heel wat te verwerken. Niet voor niks ben je jarenlang getrouwd geweest en heb je de wens gehad om bij elkaar te blijven. Na heel veel pogingen om de relatie weer op de rit te krijgen is het niet gelukt. Je voelt je machteloos en verdrietig. Daarnaast verwijt je je ex-partner ook van het een en ander. Wat kan je doen om je dochter zo goed mogelijk te helpen?

Lees ook: Scheiden met kind; Wat regelen als je uit elkaar gaat en tips hoe mee om te gaan

Een scheiding is een rouwproces

Het gezin dat eerst nog zo veilig en vertrouwd leek valt na een scheiding in duigen. Het tast de basisveiligheid aan van pubers en ze weten vaak niet goed hoe ze hun ouders weer opnieuw kunnen vertrouwen. Daarnaast heb je zelf als ouder veel te verwerken. Vrijwel altijd gaat een scheiding gepaard met verdriet en pijn. Vaak gaan er heel wat maanden overheen eer dat de emoties wat zijn gezakt. Daarnaast is er bij pubers vaak sprake van een loyaliteitsconflict. Je dochter vraagt zich af van wie ze nu nog mag houden. Ook denkt ze mogelijk na over wie zijn schuld het is dat jullie gaan scheiden. Of ze neemt het zichzelf kwalijk dat jullie zijn gaan scheiden. Voor de zwakke en gekwetste ouder zorgen is iets wat pubers al snel automatisch doen. Zowel op emotioneel vlak als op praktisch vlak. Ondanks dat scheiden een heftige gebeurtenis is komt het tegenwoordig veel vaker voor. De kans is groot dat vrienden van pubers ook gescheiden ouders hebben. Uit elkaar gaan is minder een taboe dan vroeger wat in feite ook weer positief bekeken kan worden. Pubers voelen zich sneller begrepen door hun vrienden omdat het hen ook is overkomen.

Wat zijn de gevolgen van een scheiding op het gedrag van pubers?

Elke scheidingssituatie is anders en heeft weer een ander effect op het gedrag van kinderen. Scheiden hoeft niet altijd ‘slecht’ te zijn voor pubers. Zeker op het moment dat de situatie thuis langdurig gespannen is en de kans op gewelddadig gedrag van één van de ouders aanwezig is, kan de scheiding een opluchting zijn voor pubers.

Veel pubers waarvan de ouders scheiden moeten verhuizen. Vaak betekent dit dat ze niet alleen van woonplaats verhuizen maar ook nog eens op zoek moeten gaan naar een andere school en hobby’s. Pubers zitten al in een vrij gevoelige ontwikkelingsfase en zijn in veel gevallen genoodzaakt om weer nieuwe vrienden te maken en zich weer veilig te gaan voelen in de nieuwe schoolsituatie. Dat dit niet altijd even vlekkeloos gaat is een bekend gegeven.

Ook komt het regelmatig voor dat één van de ouders al snel een nieuwe relatie heeft. Pubers moeten opeens gaan wennen aan een nieuwe gezinssituatie en missen hun biologische vader of moeder. Iedere puber is anders, maar qua gedrag is er vaak onzekerheid, boosheid en verdriet te zien. Deze emoties worden op verschillende manieren geuit. Bij de ene puber kunnen de schoolprestaties achteruitgaan en bij de andere puber wordt er opeens meer alcohol gedronken dan gewoonlijk.

Co-ouderschap, een goed idee?

Ondanks dat je van elkaar gescheiden bent blijf je altijd de ouder van je puber. Veel gescheiden ouders kiezen voor co-ouderschap. Je puber heeft dan de mogelijkheid om contact te onderhouden met beide ouders. Ondanks dat dit mooi klinkt is het goed om te bespreken met je puber wat voor haar de ideale situatie is. Zeker op het moment dat het contact met de andere ouder in het verleden al stroef liep, gaat dat na de scheiding niet zomaar opeens veranderen. Daarnaast kost het pubers vaak veel energie om voortdurend te reizen tussen twee huizen. De regels verschillen per huis en dat vraagt veel van het aanpassingsvermogen van je puber. Elke puber is anders en in dit geval is het erg belangrijk om samen te overleggen en tot een goed besluit te komen.

Wat kan je doen om er het beste van te maken?

Een scheiding roept erg veel emoties op. Niet alleen voor pubers maar ook voor jou als ouder. Gelukkig gaat het met merendeel van de pubers na ongeveer twee jaar weer goed. De storm is dan weer gaan liggen en iedereen heeft weer zijn plekje in het gezin gevonden. Veel pubers hebben nog de wens dat hun ouders ooit weer bij elkaar zullen komen. Ondanks dat deze wens in veel gevallen niet in vervulling zal komen, is het goed om samen te kijken hoe je dochter ervoor staat.

Bespreek eens samen deze vragen:

  • Hoe is de scheiding geweest voor je dochter?
  • Welke emoties riep het op en op welke manier is je dochter daarmee om gegaan?
  • Waar ben je je dochter dankbaar voor in deze periode?
  • Hoe vindt je dochter dat jullie over elkaar praten als ex-partners?
  • Wat vindt je dochter van de gezamenlijke afspraken tussen jou en je ex?
  • Wat vinden jullie tot nu toe goed gaan en wat zou er beter kunnen?
  • Wat vindt je dochter nu van de band met haar vader en wat kan er beter?
  • Wat vindt je dochter van de band met jou als moeder en wat kan er beter?

Veel pubers slaan hun puberteit gedeeltelijk over op het moment dat de ouders gaan scheiden. Ze komen vrij snel vroegrijp over en voelen zich genoodzaakt zich volwassen te gedragen. Heb hier als ouder ook oog voor wanneer je dit voelt en herpak je rol als ouder. Mocht je denken dat je dochter meer steun nodig heeft of wil je als ouder meer handvaten? Kijk dan vooral even op de website van Villa Pinedo. Dé plek voor kinderen van gescheiden ouders.

Parents fighting with upset daughter present stockphoto from Shutterstock / goodluz

Social

Angela Reijnhoudt

Pedagoog at Jong Assertief
Angela is pedagoog bij jongassertief.nl en geeft geregeld trainingen aan jongeren die last hebben van verlegenheid. Ze woont samen met haar vriend en lieve papegaai Coco in een schattig huisje met tuin. Naast haar werk als pedagoog werkt ze met veel plezier als drogist. In haar vrije tijd danst ze met Coco, kan ze erg lachen om grapjes en voert ze tegelijkertijd graag diepgaande gesprekken over het leven.
jongassertief@gmail.com'
Social