Je hoort wel eens dat sommige vrouwen die kampen met overgewicht lastiger zwanger kunnen raken dan vrouwen met een gemiddeld gewicht. Ook het zwanger zijn en de bevalling kunnen soms wat meer complicaties met zich meebrengen dan bij anderen. Nog een probleem waar je als vollere vrouw tegenaan kunt lopen is het feit dat het niet altijd even goed te zien is dat je zwanger bent, terwijl je natuurlijk hartstikke trots bent op jouw babybuik! Niets is natuurlijk vervelender dan mensen die je niet durven te feliciteren met je zwangerschap omdat het niet zo duidelijk zichtbaar is, of natuurlijk andersom: dat mensen denken dat je zwanger bent maar dat (nog) niet bent of net bent bevallen.

Lees ook: Gewichtstoename zwangerschap; veel of weinig aankomen of op gewicht blijven?

Overgewicht en kans om zwanger te worden

Vrouwen met een hoog BMI hebben meer kans op veranderingen in de hormoonhuishouding. Dat kan tot gevolg hebben dat de menstruatie onregelmatig wordt of uitblijft. Overgewicht kan ervoor zorgen dat de menstruatiecyclus langer duurt, bijvoorbeeld 35 dagen in plaats van 28 dagen, of soms zelfs wel langer. Dit verkleint de kans op een zwangerschap een klein beetje, omdat er iets minder vaak een eisprong plaatsvindt wanneer je cyclus langer duurt. Een simpele berekening: bij een cyclus van 35 dagen heb je ongeveer 10-11 keer per jaar een volledige menstruatiecyclus en dus 10-11 keer een eisprong en een menstruatie; bij een cyclus die 28 dagen duurt, heb je gemiddeld 13 cycli per jaar en dus 13 keer een ovulatie en menstruatie. Je hebt dan iets meer kans om zwanger te worden omdat er vaker een eicel vrijkomt die bevrucht kan worden.

Een onregelmatige cyclus is vaak een stukje lastiger dan een cyclus die langer duurt dan gemiddeld; je weet soms gewoon niet wanneer je je volgende menstruatie weer kunt verwachten. De ene keer duurt je cyclus bijvoorbeeld drie weken, en daarna vijf weken. Het is dan dus moeilijk om te bepalen wanneer je meest vruchtbare dagen zijn. Hier zijn natuurlijk wel bepaalde trucjes voor waarmee je kunt bepalen wanneer je eisprong ongeveer plaatsvindt; denk bijvoorbeeld aan ovulatietesten of het opmeten van je lichaamstemperatuur.

Blijft de menstruatie helemaal weg?

Dan kan het moeilijk zijn om zwanger te raken. Je hebt waarschijnlijk geen idee wanneer je ovuleert en of er überhaupt nog wel een eisprong plaatsvindt. Je kunt in dat geval het beste naar een arts gaan. Er is een kans dat dit namelijk wordt veroorzaakt door Polycysteus ovarium syndroom (PCOS); ongeveer 50 tot 70 procent van de vrouwen die hier aan lijdt kampt met overgewicht.

Lees ook: Ovulatie; wanneer zijn vruchtbare dagen en kan je eisprong voelen of berekenen

Hoe lang duurt het voor je zwanger bent?

Gemiddeld duurt het voor vrouwen met een te hoog BMI iets langer om zwanger te worden dan voor vrouwen met een gezond BMI. Dat hoeft natuurlijk niet altijd het geval te zijn! En andersom geldt ook dat vrouwen met een gezond BMI soms veel moeite hebben om zwanger te raken. Overgewicht heeft wel een invloed op het zwanger worden, maar zo zijn er natuurlijk veel meer factoren van invloed. Er zijn wel cijfers bekend over de afname van de zwangerschapskansen bij een hoger BMI: de kans op een zwangerschap neemt met 26% af bij een BMI van 35, en bij een BMI van 40 is de kans op een zwangerschap 43% lager dan bij een gezond BMI. Wanneer het na een jaar nog niet is gelukt om zwanger te worden, zal een arts dan ook waarschijnlijk eerst adviseren om af te vallen.

Risico’s als je overgewicht hebt tijdens de zwangerschap

In veel gevallen lukt het vrouwen met een hoog BMI gelukkig gewoon om zwanger te worden. Maar als je eenmaal zwanger bent, kan het overgewicht helaas wel leiden tot meer complicaties dan tijdens een zwangerschap van een vrouw met een gezond BMI. Zowel voor de moeder zelf als voor de baby kan de zwangerschap extra risico’s met zich meebrengen:

  • De kans op zwangerschapsdiabetes is ongeveer drie keer zo groot bij een vrouw met overgewicht; vaak adviseert de gynaecoloog daarom om een Orale Glucose Tolerantie Test (OGTT) af te nemen.
  • Zwangere vrouwen met een te hoog BMI hebben meer kans op een hogere bloeddruk tijdens de zwangerschap en zelfs dubbel zoveel kans op zwangerschapsvergiftiging.
  • Helaas is de kans op een miskraam ook groter; dit heeft waarschijnlijk te maken met de verstoorde hormoonhuishouding ten gevolge van het overgewicht. Ook is er meer kans dat de baby na de bevalling overlijdt.
  • Een ongezond eetpatroon van een zwangere vrouw met overgewicht kan ervoor zorgen dat de baby ook te zwaar wordt, met als gevolg dat de bevalling moeilijk verloopt of dat er een keizersnede uitgevoerd moet worden.
  • Het risico op afwijkingen bij het kind is iets groter.

Het is belangrijk om tijdens de zwangerschap niet teveel in gewicht aan te komen; vrouwen met een BMI boven de 29 wordt zelfs aangeraden om niet meer dan 6 kilo aan te komen tijdens de zwangerschap. De risico’s worden zo enigszins beperkt! Het beste is ook om te beginnen met afvallen vóór je zwanger wordt, omdat elke kilo minder al gunstiger is.

Mijn eigen ervaringen

Gelukkig is het zwanger worden voor mij geen probleem geweest, ondanks dat ik al jaren te maken heb met een te hoog BMI. Ik was al ruim een jaar voordat we onze kinderwens kregen gestopt met de anticonceptiepil omdat ik deze al erg lang slikte en mijn menstruaties uitbleven. Na het stoppen met de pil kreeg ik weer een vrij regelmatige menstruatiecyclus, weliswaar van ongeveer 33 dagen in plaats van de gemiddelde 28 dagen. Maar doordat er enige regelmaat in zat, kon ik wel ongeveer uitrekenen wanneer mijn vruchtbare dagen waren. Binnen twee maanden was ik al zwanger! Met ongeveer zeven weken kon de verloskundige dit ook bevestigen door middel van een inwendige echo.

Na het intakegesprek bleek echter al snel dat ik vanwege mijn BMI onder controle moest bij een gynaecoloog in het ziekenhuis. Ik heb meer controles en echo’s gehad, maar dat vond ik eerlijk gezegd niet eens vervelend. Het was wel een prettig idee dat mijn baby en ik goed in de gaten werden gehouden! Het maken van de uitwendige echo’s ging echter wel iets moeizamer; er zit gewoon wat meer vetweefsel bij mijn buik waardoor de beelden wat onduidelijker waren. Voor de 20-weken-echo moest ik daarom ook naar een academisch ziekenhuis gaan. Gelukkig waren er geen vreemde dingen te zien. Daarnaast heb ik met 24 weken zwangerschap een OGTT gehad, maar ook daarvan was de uitslag goed.

Wel kreeg ik last van een hogere bloeddruk, die eigenlijk pas vlak na de bevalling uitmondde in zwangerschapsvergiftiging. Hier heb ik uiteindelijk medicatie voor gekregen en na een paar weken na de bevalling was alles weer in orde met mij. Mijn baby deed het ook prima! Hij was juist wat kleiner dan iedereen had verwacht en had gelukkig geen afwijkingen.

Jisca

Mijn naam is Jisca en ik ben 24 jaar. Ik heb een zoontje van 1 en heb momenteel geen vaste baan. Wel ben ik druk bezig met allerlei freelance werkzaamheden, waaronder teksten schrijven, interviews uittypen en sinds kort ook het schrijven van blogs over het moederschap op Mamaliefde. Ik heb Engelse Taal en Cultuur gestudeerd in Utrecht en daarna nog een taalkundige masteropleiding gevolgd. Ik heb twee jaar als zzp’er bijles, huiswerkbegeleiding en examentraining gegeven aan leerlingen in het voortgezet onderwijs.
Jisca