Lui oog

Vier maanden geleden kwamen we voor de derde keer bij de oogarts in het ziekenhuis na een doorverwijzing, dit keer van de schoolarts. Het had een paar maanden geduurd vanwege de wachtlijsten, maar in februari was het eindelijk zo ver. De uitslag; een lui oog met slechts 20% zicht. Dat was wel even schrikken, zeker omdat ze hier al eerder op getest was en ze toen niets hadden gevonden. De behandeling; afplakken. Gemiddeld zes uur per dag, in ieder geval gedurende drie maanden om te zien of het wel nut zou hebben omdat ze hier normaal veel jonger mee beginnen. In mei mochten we terug komen voor controle, en kon ze dit keer zo’n 50 tot 60% zien tijdens de test. Het afplakken heeft dus geholpen en daar gaan we vrolijk mee verder. Omdat een lui oog vaker voorkomt leek het me wel handig om hier over te schrijven.

Doorverwijzing naar de oogarts

Als je kind drie jaar is geworden wordt bij het bezoekje aan het consultatiebureau de befaamde ogentest afgenomen. Hierbij krijgt het kind allerlei pictogrammen aangewezen om te benoemen, met een ‘piratenbril’ op waarbij beide ogen afzonderlijk getest kunnen worden. Ongeacht of deze gedateerd zijn en of het om een kerk of sleutel gaat, wordt er zo bepaald wat het zicht is. Deze test wordt later nog eens herhaald en ook bij de schoolarts komt deze terug. Als je kind drie is, is het heel normaal als deze test niet altijd even gemakkelijk verloopt en je kind protesteert of weigert. Grote kans dat je dan moet terugkomen, maar dan wat vroeger op de dag. Of je krijgt te horen dat je doorverwezen wordt naar het ziekenhuis voor een bezoekje aan de oogarts als ze denken dat er echt iets mis is. Zo kwam het dat we al een paar keer eerder bij de oogarts waren geweest. Maar beide keren, konden ze niets vinden. Drie keer is echter scheepsrecht.

Bij de orthoptist

Bij de orthoptist worden de ogen uitgebreid aan een onderzoek onderworpen. Je kind mag plaatsnemen op de speciale stoel (of op schoot) en ze kijken met een lampje in de ogen. Soms hebben ze een grappig poppetje dat ze om het lampje klikken zodat je kind daar naar kijkt. Je kind krijgt ook weer de ‘piratenbril’ op voor de afstandstest. Nu zonder plaatjes, maar met een soort vorkje met drie tanden er aan. Op het scherm staan deze naar links, rechts, boven of beneden en krijgt je kind de opdracht om het vorkje precies op dezelfde manier vast te houden. Ideaal dus als je kind dichtklapt en niets meer durft te zeggen en je kan zo beter zien wat er wel / niet goed gaat.

Ook werden de ogen ‘gemeten’. Hiervoor moet je kind heel stil zitten met de kin tegen het apparaat aan en wordt er een klein pufje lucht in de ogen ‘gespoten’ waarna ze eventuele afwijkingen kunnen meten. Een test die ze ook bij de opticien doen.

Als je ‘pech’ hebt gaan ze de ogen van je kind druppelen. Hierdoor worden de pupillen vergroot en wordt er voor gezorgd dat de accommodatie geremd wordt. Zo kan de arts beter naar binnen kijken om eventuele afwijkingen te constateren. De eerste keer vond ze dit al niet leuk. De tweede keer dat ze dit moest doen moest ik haar bij de eerste druppels bij de oogarts vasthouden, daarna moet je even wachten om na een paar minuten opnieuw te laten druppelen door de assistente. Dat zag ze niet zitten dus kon ik er achteraan rennen door de ziekenhuisgangen en langs de wachtkamers, volgens mij vond de rest het wel komisch. Voor de zekerheid keek de oogarts ook nog even naar haar ogen om te bevestigen dat er verder inderdaad niets mis is met het oog en er dus sprake is van een lui oog.

Wat is een lui oog?

Een lui oog is een oog waarbij het ene oog beter is ontwikkeld dan het andere oog, doordat deze het zicht van de ander compenseert. Er wordt gesproken van een lui oog wanneer een oog zich tijdens de vroege kinderjaren niet goed heeft ontwikkeld. Een lui oog ontstaat in de baby-, peuter- of lagereschoolleeftijd, meestal voor het achtste levensjaar. In deze fase is het scherp zien nog volop in ontwikkeling. Aan het oog zelf is niets mis. Ook een bril helpt niet om het zicht te verbeteren. De problemen ontstaan doordat een beeld dat via het oog binnenkomt, onderdrukt wordt door de hersenen.

Het medische woord dat wordt gebruikt voor een lui oog is amblyopie. Amblyopie komt meestal voor aan één oog. Het oog dat het niet goed doet, wordt het luie oog genoemd. In zeldzame gevallen zijn beide ogen lui.

Signalen dat je kind een lui oog heeft

Naast de ogentest zijn er ook al signalen die je thuis kan oppikken om te zien dat je kind een lui oog heeft.

  • Het belangrijkste signaal is dat je kind moeite heeft om diepte te zien, en daarom het lastig vinden om van de glijbaan te gaan, te springen in het zwembad en andere dingen waarbij hoogte en diepte komt kijken. Zoals het inschenken van een glas drinken, of struikelen over boomstronken en kan je kind wat onhandig lijken. Hier had onze dochter ook heel erg last van, en had ik ook altijd gemeld bij de oogarts…
  • Zelf viel het me ook op dat ze heel erg dicht bij de tv wil zitten, en ook boekjes heel erg dicht bij haar oog houdt om ze te kunnen zien.
  • Familieleden met een lui oog; bij een lui oog kan erfelijke aanleg een rol spelen.
  • Als je kind aan het loensen is of scheel kijken, vooral aan het einde van de dag als ze een beetje moe zijn kan dit sneller opvallen. Dit omdat het oog dan moe wordt.

Oorzaken van een lui oog

Het ontstaan van een lui oog kan meerdere oorzaken hebben. De belangrijkste oorzaken van een lui oog zijn:

  • Scheelzien. Bij scheelzien staan de ogen niet op hetzelfde punt gericht. Om dubbelzien te voorkomen, schakelen de hersenen het beeld uit dat een van de ogen binnenkomt. Het gevolg hiervan is dat de ontwikkeling van dit oog achterblijft. Het oog verleert het kijken en wordt lui. Het kind gebruikt alleen nog het goede oog om mee te kijken.
  • Een brilafwijking die niet of niet goed gecorrigeerd is, kan ook een lui oog veroorzaken. Als een kind met één oog niet scherp ziet, onderdrukken de hersenen de beelden die via dit oog binnenkomen. Ook dan zal dit oog zich niet goed ontwikkelen en uiteindelijk het zien verleren. Deze vorm van amblyopie is moeilijk op te sporen, omdat het bij kinderen lastig is om zorgvuldig de gezichtsscherpte te bepalen.
  • Ook oogziekten kunnen een lui oog veroorzaken, zoals een hangend ooglid, troebelingen van de lens of het hoornvlies en afwijkingen van het netvlies of het glasvocht.
  • Combinatie van bovenstaande punten. Door de bovenstaande oorzaken verdwijnt bij het oog met de afwijking de prikkel tot ontwikkelen van de gezichtsscherpte, waardoor een ‘lui oog’ (amblyopie) ontstaat. Daarnaast speelt bij het ontstaan van een ‘lui oog’ ook erfelijke aanleg een rol.

Bron

Behandeling van lui oog; afplakken van het goede oog om het andere oog te trainen

Een bril heeft geen nut bij een lui oog omdat er met het oog zelf niets mis is, maar het ligt aan het binnenkomen van het beeld. Daarom is afplakken de enige optie. Het afplakken werkt alleen bij kinderen tot zeven jaar, omdat het scherp zien dan nog kan ontwikkelen. Hoe lang het oog per dag afgeplakt moet worden, hangt af van de leeftijd van het kind. Hoe ouder een kind en hoe lager de gezichtsscherpte, hoe langer het oog afgeplakt moet worden. Des te eerder het behandeld kan worden, hoe groter de kans dat een maximale gezichtsscherpte behaald wordt. Het is dus belangrijk om de behandeling van een lui oog zo jong mogelijk te beginnen. Aangezien ze al bijna zes is, was dit dus even schrikken. Blijft er iets meer dan een jaar over om te proberen dit recht te zetten.

Zelf moeten we zes uur per dag haar ogen afplakken. In het begin betekende dit dat ze zodra ze uit school kwam we haar ogen afplakken. In het begin had ze hier nog wel moeite mee, en viel ze zelfs een keer bijna van de trap omdat je een oog mist en dus minder diepte ziet. Al snel was ze echter gewend en merkte ze niet eens meer dat haar ogen waren afgeplakt.

Zodra ze gewend was spraken we met de juf af dat zij de ogen zou afplakken na de overblijf en het buitenspelen. Op die manier zouden we wel aan de geadviseerde zes uur per dag komen. Na drie maanden is het advies nog steeds zes uur per dag afplakken. En in de vakantie of in het weekend daar in de ochtend al mee te beginnen zodat je het minder snel vergeet. Halverwege de dag kan ze dan de sticker weghalen, want daar mogen we niet aan zitten 😉

Wat betreft de stickers zijn dit al lang niet meer de saaie bruine stickers van vroeger, ook niet met vrolijke kleurtjes maar in kindvriendelijke printjes. Zo kon ze kiezen uit ridders, piraten, Frozen, prinsessen en elfjes, Mickey Mouse en nog veel meer. Zo wordt het een feestje om het oog af te plakken en vinden de andere kinderen het ook machtig interessant.

Heeft jouw kind ook een lui oog?

Strabismus treatment stock photo by Shutterstock / Romaset

Summary
Review Date
Reviewed Item
Lui oog bij je kind; van test, tot trainen en behandeling middels afplakken met een pleister
Author Rating
51star1star1star1star1star

Linda

Publisher at Mamaliefde
Linda is oprichter van Mamaliefde.nl, getrouwd en moeder van een koningskoppel bestaande uit een self-proclaimed prinses en een nieuwsgierige zoon. Verslaafd aan chocola en sinds kort aan bloggen. Houdt van reizen, lekker eten en natuurlijk quality time doorbrengen met het gezin. Altijd in voor een spontane actie.

No Comments

Enroll Your Words

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

To Top