De Listeria bacterie is opnieuw in de belangstelling door het aantal doden dat deze ziekte heeft gemaakt. Jaarlijks zijn er tot 100 gevallen van Listeriose waarvan 1 tot 2 doden kunnen vallen afhankelijk hoe de symptomen zich manifesteren na besmetting. Deze bacterie komt overal in voor; bijvoorbeeld het water, fruit, groenten en vaatdoekjes. In kleine hoeveelheden is dit toegestaan, maar zodra het de marge overschrijdt kan dit gevaarlijke gevolgen hebben voor de mens en met name speciale doelgroepen zoals ouderen, zwangeren en kinderen.

Wat is de Listeria bacterie?

De Listeria bacterie is een bacterie die voedselvergiftiging en een voedselinfectie kunnen veroorzaken. De Listeria monocytogenes, één van de vormen van de listeria bacterie, is de gevaarlijkste en in bijzondere gevallen ook dodelijk kan zijn. Door deze vorm kan Listeriose, een infectieziekte, zich ontwikkelen bij de mens.

Waar vind je de listeria bacterie?

Deze bacterie kan overal in de natuur voorkomen. Meestal zit het in voedsel en vlees maar het kan ook op dieren, in de grond, in water of op groenten zitten.

Het meest gevaarlijke en besmette omgeving waar de bacterie zich kan ontwikkelen zijn de producten van dierlijke oorsprong zoals vlees. Listeria kan zich snel vermenigvuldigen in de koelkast bij een temperatuur 7 graden. Ook een droge of vochtige omgeving kan listeria vermenigvuldigen Zelfs in de diepvries kan listeria overleven.

Listeria herkennen / testen

Iedereen kan listeriose krijgen en de meeste mensen voelen het nauwelijks. Vijf procent van de bevolking heeft de listeria bacterie zitten in de darmflora zonder enige symptomen van deze ziekte ooit te ontwikkelen. In sommige gevallen dient men op te letten, vooral bij mensen met een minder afweersysteem. De meesten hebben geen klachten en voelen nauwelijks iets van de besmetting.

De klachten en symptomen van Listeriose zijn

De klachten van de listeria bacterie kunnen gaan van geen tot bijna geen symptomen bij de meeste mensen tot ernstig en zelfs dodelijk in uitzonderlijke gevallen. Van 1 tot 91 dagen kan de incubatie tijd tussen de besmetting en de eerste symptomen van Listeriose bedragen.

Nauwelijks voelbare klachten na besmetting:

  • een gevoel alsof men griep krijgt,
  • veel koorts
  • spierpijn, stijve nek en vermoeidheid
  • misselijkheid en diarree

Ernstige symptomen na besmetting met eventueel de dood tot gevolg:

  • Bloedvergiftiging
  • Ontsteking van de hersenen en hersenvliesontsteking
  • Ontsteking van de binnenwand van het hart
  • Maagdarminfecties
  • Infecties van de huid en de ogen.

Vaststellen en behandelen Listeriose door arts

Listeriose vaststellen door arts:

  • De arts kan de listeria bacterie vermoeden door het opsommen van de klachten. Om zeker te zijn van de diagnose zal hij de bacterie op kweek zetten met bloed of vocht uit het ruggenmerg.
  • Ook kan de bacterie worden vastgesteld in verdacht voedsel.

Listeriose tijdig behandelen door arts:

  • De behandeling van deze infectieziekte gebeurt met antibiotica.

Risicogroepen

Er zijn ook enkele risicogroepen die ernstige symptomen krijgen na besmetting met zelfs dood tot gevolg bij de infectieziekte listeriose.

Gevaarlijk voor zwangere vrouwen:

Zelfs als je geen klachten hebt van deze infectie, kan je ze doorgeven aan je baby met eventueel een miskraam, vroeggeboorte of dood geboren tot gevolg.

Gevaarlijk voor mensen met een minder afweersysteem:

Door een verminderd afweersysteem kunnen de klachten optreden als bloedvergiftiging, hersenontsteking, ontstekingen aan de binnenwand van het hart. Als deze niet tijdig worden behandeld kunnen deze helaas de dood tot gevolg hebben.

Zieken die een verminderd afweersysteem hebben door:

  • Kankerbehandelingen
  • Ziektes zoals diabetes of aids
  • Door alcoholisme of het nuttigen van veel te veel alcohol
  • Door ouderdom zoals bejaarde mensen

Listeria bestrijden / voorkomen

Hoe voedsel bewaren in de koelkast om Listeria te voorkomen?:

  • De koelkast instellen op 4 graden om zo een snelle vermenigvuldiging van de bacterie te vermijden
  • Regelmatig de koelkast reinigen met een zelfreinigend middel.
  • Voedsel moet je op de juiste temperatuur en niet langer dan de houdbaarheidsdatum bewaren.
  • De restjes niet te lang bewaren om ze te eten, ook klaarmaken bij hete temperaturen.

Fruit en groenten goed wassen en/ of schillen voorkomt listeria:

  • Rauwe groenten wassen voor gebruik.
  • Ook fruit steeds wassen of schillen voor gebruik.

Vlees, vis en restjes goed bakken en opwarmen op hoge temperatuur om besmetting te vermijden:

  • Vlees en vis altijd goed bakken en doorbakken om besmetting te vermijden
  • Restjes eten goed opwarmen bij een hoge temperatuur.

Scheiding van rauw en klaargemaakt voedsel is noodzakelijk om deze bacterie te vermijden of te voorkomen:

  • Hou een strikte scheiding tussen rauw en klaargemaakt voedsel om besmetting te voorkomen.
  • Strikte scheiding vlees en groenten is ook noodzakelijk.

Hygiëne in de keuken strikt naleven :

  • Vaatdoekjes regelmatig wassen op 60 graden om alle bacteriën te doden
  • Aanrecht steeds reinigen na gebruik of bereiden van de maaltijd.
  • Was regelmatig de handen na het klaarmaken van de verschillende producten tot maaltijden
  • Was de messen en snijplanken ook onmiddellijk na gebruik.

Dit voedsel moet je vermijden indien je behoort tot één van de risicogroepen die ernstige klachten met de dood tot gevolg kunnen krijgen van listeria:

  • Gerookte vis in verpakking zoals gerookte zalm, heilbot…
  • Rauwe dierlijke producten zoals carpaccio, rauw vlees zoals americain
  • Rauwe vis zoals oesters, kaviaar en sushi
  • Zachte kazen van rauwe melk (normaal staat dit telkens op de verpakking vermeld als de kaas gemaakt is van rauwe melk)
  • Niet-gepasteuriseerde melk.

Beter listeria voorkomen dan te genezen is hier de boodschap!