Graz: Bezienswaardigheden, musea en interessante plaatsen

Graz, de hoofdstad van Stiermarken, is na Wenen de grootste stad van Oostenrijk. In de Middeleeuwen was Graz de zetel van een jongere tak van het Habsburgse huis en later van keizer Frederik III. De Habsburgers hebben aan Graz een schitterende oude stad nagelaten, één van de mooiste en grootste van Midden-Europa en door de Unesco uitgeroepen tot werelderfgoed. Elk jaar vindt in de zomer de Styriarte plaats, een festival met klassieke muziek, en in het najaar is er de Steirische Herbst. Graz is ook een groene stad en heeft bijzondere musea. Graz is in de Tweede Wereldoorlog vrij gebleven van bombardementen. Daardoor zijn alle tijdperken uit de geschiedenis bewaard gebleven. Ik was bijna twee weken in deze prachtige stad in het najaar van 2018 en kan jullie dus alles erover vertellen.

Geschiedenis van Graz

Graz was ook een bolwerk tegen de Turkse aanvallen. Graz was een belangrijke stad in het Habsburgse Rijk. Net als Wenen werd het tot en met de 17e eeuw regelmatig aangevallen door de Turkse legers, maar door de burcht bovenop de Schloßberg werd de stad nooit ingenomen. Zelfs de Grande Armée van Napoleon slaagde hier niet in. Toch kwam Graz na de val van Wenen alsnog in Franse handen. Meer dan een eeuw daarna, na het uiteenvallen van het Habsburgse Rijk in 1918, ging Graz verder als de hoofdstad van Stiermarken. Ditmaal was Stiermarken echter een deelstaat in plaat van een hertogdom. De moderne stad strekt zich vanaf de Schlossberg uit langs de rivier de Mur. Graz is beroemd om zijn universiteiten, architectuur, culturele attracties en culinaire tradities.

Burggarten

Al in de 17de eeuw was hier een tuin aangelegd. Vanuit deze lusttuin is de kasteeltuin van vandaag ontstaan. Dit was oorspronkelijk veel groter, maar keizerin Maria Theresa trok een deel ervan terug naar de Stiermarkse staatsbedrijven, die voortbouwden op het Grazer Schauspielhaus. De kas van de tuin werd gebouwd in 1841. Twee dateert uit de late 17e eeuw zandstenen beelden van de voormalige bolwerk van Samson en Hercules, uit de vestibule hier werden overgebracht naar de ververs 1904 gebroken kazerne. In de tuin staat ook een bevrijdingsmonument uit 1955. Bij het waterpark is een libellengroep ontworpen door Alexander Wahl in 1961. Er is een orangerie en erachter ligt het Stadtpark. Je kunt er fijn wandelen of lekker in het gras of op een bankje een boek lezen.

Burgtor

Hier zijn de belangrijkste sporen zichtbaar van het tijdperk van Frederik III, die in de 15de eeuw van Graz de keizerlijke hoofdstad maakte. Je kan naar binnen via het imposante natuurstenen portaal dat de eerste binnenplaats van het 15de-eeuwse kasteel beheerst. Loop via de linkerdeur, vóór de overdekte doorgang, naar de Treppenturm. Deze trappentoren is het enige dat overgebleven is van de residentie van Frederik III. De gotische dubbele wenteltrap, die zijn zoon Maximiliaan I erin liet bouwen, is een cultureel en technisch hoogstandje. Hij splitst zich vanaf de eerste verdieping in twee trappen, die ieder om een eigen as draaien.

Het kasteel in Graz is de zetel van de deelstaatregering en een echt pareltje. Structureel veranderd door de eeuwen heen, biedt het interessante gotische, renaissance en biedermeierelementen. Vanwege de lage verdedigingswaarde was het kasteel verbonden via een verborgen gang met het fort op Schloßberg . Vanaf 1564 was Graz de hoofdstad van Binnen-Oostenrijk en werd het kasteel de zetel van de Oostenrijkse aartshertogen. Vanwege deze positie werd het herbouwd en vergroot. Nadat aartshertog Ferdinand II in 1619 tot keizer werd gekroond en naar Wenen verhuisde, verloor het kasteel zijn functie als zetel van de soeverein en werd het verwaarloosd. In de Tweede Wereldoorlog werden de gebouwen gedeeltelijk beschadigd en herbouwd vanaf 1947. Tussen 1950 en 1952 werden nieuwe gebouwen gebouwd, die bekend staan ​​als New Castle.

Tegenwoordig zijn er naast het kantoor van de gouverneur ook enkele afdelingen van het bureau van de regering van Stiermarken. Het kasteel is slechts gedeeltelijk open voor het publiek. Dus alleen de binnenplaatsen en de dubbele wenteltrap kunnen vrij worden bezocht.

Dom

De dom is een voormalige vestingkerk/hofkerk en werd gebouwd halverwege de 15de eeuw voor keizer Frederik III. Op het westportaal zie je zijn familiewapen. Voordat je naar binnen gaat, raad ik je aan om even in de zuidwesthoek de schildering te bekijken van de plagen uit 1485. Deze restanten van fresco’s tonen de drie rampen die Graz in 1480 troffen: de Turkse inval, een pestepidemie en een sprinkhanenplaag. Het zijn de oudst bekende afbeeldingen van de stad. Het interieur is vooral uit de periode van de 16de eeuw en de 17de eeuw, toen de Jezuïetenorde de leiding had in de kerk. De kerk werd pas in 1786 een kathedraal, gewijd aan de heilige Egidius. In het interieur vallen vooral de elegante netgewelven op. Ook zijn er nog twee fresco’s van de heilige Christoffel uit het einde van de 15de eeuw. Het diepe koor is versierd met een barok altaar met twee mooie reliekhouders. Dit zijn de oude huwelijkskistjes van Paula de Gonzaga, hertogin van Mantua, gemaakt van ebbenhout met bas-reliëfs van been en ivoor.

Freiheitsplatz

Op de hoek van de Hofgasse en de dit plein staat het in klassieke stijl opgetrokken Burg Schauspielhaus. Midden op het plein staat een beeld van Frans II, de laatste keizer van het Heilige Roomse Rijk en de oudste broer van aartshertog Johann.

Hauptplatz

Dit driezijdige plein in het hart van de oude stad wordt omringd door een groot aantal oorspronkelijke huizen uit verschillende perioden, waaronder het beroemde Haus am Luegg met zijn geveldecoraties uit de renaissance en de barok. Op nr. 4 zie je de oudste apotheek van de stad in een huis uit 1534, met enkele oudere details. De zuidzijde van het plein wordt in beslag genomen door een neorenaissancistisch stadhuis uit het eind van de 19de eeuw. Op het plein staat de fontein van aartshertog Johann uit 1878. De vier vrouwenfiguren rondom symboliseren de vier rivieren van Stiermarken destijds: de Mur, de Enns, de Drau en de Sann. Nu stromen alleen de Mur en de Enns nog door Stiermarken.

Op nr. 3 zie je het Gemalte Haus, dit was de residentie van de aartshertogen tot aan de bouw van het slot in 1450. De schilderingen op de voorgevel, met vooral scènes uit de Romeinse geschiedenis, is in 1742 vervangen door een decoratie van de architect van het Mausoleum. Vlakbij de tramhalte vind je tussen alles winkeltjes een ijssalon, Charlie Temmel, waar ze echt heerlijk ijs hebben. Ook tussen de eetstalletjes en souvenirwinkel op het plein zelf zit een ijscoman. Je zult niet de enige zijn die met mooi weer op de traptreden van de fontein zit met een broodje, drankje of ijsje!

In de kronkelige en kleurrijke Sporgasse zie je op nr. 3 een smalle, groene voorgevel, een voorbeeld van Jugendstil. Op nr. 22 zie je een gotische binnenplaats met arcaden van het voormalige huis van de Duitse Orde, waarvan de begane grond gotisch is, terwijl de bovenste verdieping in de stijl van de Toscaanse renaissance is. De keien op de grond van de binnenplaats zijn afkomstig uit de Mur. Iets verderop zie je het landelijke barokportaal en de binnenplaats met arcaden van paleis Saurau Göss op nr. 25, gebouwd in 1566. Het is niet bekend waarom een Turk met getrokken zwaard het fronton siert. Ook het renaissancehuis Zur Goldenen Pastete op nr. 28 is bijzonder.

Joanneums Viertel

In 2011, 200 jaar na de stichting van het Landesmuseum Joanneum, werd een nieuw museumkwartier geopend rondom de Neutorgasse, Kalchberggasse en Raubergasse, ten westen van het Landhaus. Het omvat verschillende musea die zijn verbonden aan het Joanneum, en de Landesbibliothek van Stiermarken: de Multimediale Sammlungen (tijdelijke tentoonstellingen met film en fotografie), de Neue Galerie (verzameling schilderijen van de biedermeiertijd tot aan nu, classicisme en het vroege realisme), Bruseum (over kunstenaar Brus) en het Natuurkundemuseum (collectie mineralen en fossielen).

Landhaus; renaissancepaleis

Dit opmerkelijke renaissancepaleis is gebouwd tussen 1557 en 1565. Het gebouw wordt gebruikt door de Landtag, het regionale parlement. De voorgevel, die je vanuit de Stempfergasse het beste kunt bekijken, heeft mooie dubbele vensters met rondbogen en is in Venetiaanse stijl. Heel mooi is ook de binnenplaats met op drie verdiepingen galerijen met balustraden. Deze zijn met een hoge loopbrug met elkaar verbonden. De fontein heeft een koepel van gesmeed bronswerk. De trap aan de noordwestkant van de binnenplaats is gebouwd in 1631. Er zijn in de zomer muziek- en toneelvoorstellingen. Binnen zie je de barokke vergaderzaal van de Landtag, die mooi uitgesneden deuren met allegorische taferelen bezit, en plafondstucwerk met historische scènes. Ook de ridderzaal moet erg mooi zijn, maar toen ik er was, was die gesloten. Sowieso kun je niet altijd de binnenplaats op, omdat belangrijke politieke ontvangsten ook hier worden gehouden.

Landeszeughaus; wapenhuis van Stiermarken

Het wapenhuis van Stiermarken, gebouwd in de 17de eeuw als opslagplaats voor wapens die aan de inwoners uitgereikt moesten worden in de strijd tegen de Turken. Graz lag in de frontlinie. Er zijn hier 32000 objecten en het is het best bewaarde oude arsenaal ter wereld. Er zijn kanonnen, pistolen, geweren, musketten, helmen, harnassen en sabels te zien uit verschillende eeuwen. Vanaf de bovenste verdieping heb je een mooi uitzicht op de arcaden van het Landhaus en op de Schlossberg.

Mausoleum

Dit gebouw staat achter/naast de dom en werd in opdracht van keizer Ferdinand II gebouwd als een graftombe voor zichzelf en zijn familie en is één van de mooiste gebouwen in de stad. De keizer was vroom katholiek en werd berucht vanwege zijn bijzondere harde maatregelen om de Contrareformatie in zijn gebieden door te voeren. Het mausoleum is van buiten en van binnen een prachtig voorbeeld van Oostenrijks maniërisme, waarbij verschillende stijlen succesvol zijn samengegaan. De smalle gevel, die rijk is versierd met beeldhouwwerk, bestaat uit een aantal vlakken die samen een harmonisch geheel vormen. Op de fresco’s in het midden kun je zien hoe in 1683 het Turkse Beleg van Wenen wordt opgebroken. De ontwerpen van het stucwerk en het altaar van de Heilige Catharina van Alexandrië, aan wie dit mausoleum is opgedragen zijn erg mooi. Onder de ovale koepel van de crypte staat de roodmarmeren sarcofaag van Karel II en Maria van Beieren, de ouders van de keizer. Toch ligt alleen de aartshertogin hier, want de aartshertog is begraven in Seckau. Het graf van keizer Ferdinand II bevindt zich rechts van het altaar. Als je de trap oploopt, kom je bij de klokken uit en elke 15 minuten klinkt er een kort melodietje. Ik heb het zelf niet afgewacht, omdat ik niet goed tegen harde geluiden kan. Ook heb je boven een leuk uitzicht over de stad, maar het is niet hoog genoeg om alles echt goed te zien. Voor een mooi uitzicht kun je beter de Schlossberg beklimmen. Daarover later meer.

Mehlplatz/Färberplatz

Via de Abraham-a-Santa-Clara-Gasse kun je lopen naar de Mehlplatz. Dit nauwe straatje komt uit op de Glockenspielplatz. Hier moet je even omhoog kijken, want op het fronton van het grote huis met een klokkentorentje verschijnen bij ieder klokkenspel poppen: een stelletje in klederdracht van de regio Stiermarken, dat danst op oude populaire deuntjes (11u, 15u en 18u). In het verlengde van de Glockenspielplatz ligt de Mehlplatz, waar twee indrukwekkende woningen staan met gevels versierd met barok stucwerk. Aan de linkerkant was vroeger het Palais Inzaghi, een muziekschool. Aan de rechterkant van de Mehlplatz ligt de Färberplatz. Deze drie pleinen zitten vol met café’s en restaurants en wordt ook wel “de Bermudadriehoek” genoemd. Via de Altstadtpassage loop je naar de Herrengasse. Links zie je al de binnenplaatsen van het Landhaus. Ook loop je door een mooie arcadegalerij uit 1648.

Murinsel

Net als het Kunsthaus werd dit drijvende eiland van glas en staal, gebouwd ter gelegenheid van de uitverkiezing van Graz tot culturele hoofdstad van Europa. Het eiland is via twee voetgangersbruggen verbonden met beide Muroevers. Er zijn hier een openluchttheater en een café.

Palais Attems

Dit is een schitterend barokpaleis. In het begin van de 18de eeuw gebouwd. Opvallend zijn vooral de monumentale trap met fresco’s en stucwerk en de rijkversierde gevels. Je ziet pilasters, kroonlijsten, ramen met gebogen frontons en vuurpotten. Het interieur, met plafondstucwerk, mooie haarden en betegelde kachels is een bewijs voor de rijkdom van de Oostenrijkse adel in de barok. Het aangrenzende Kleine Palais Attems bood onderdak aan de weduwen van overleden graven. Het huis op nr. 12 straalt al de zeer Italiaanse en ietwat geheimzinnige sfeer uit van de renaissancebinnenplaats van de Krebsenkeller, met zijn mooie dubbele ramen en zijn loggia met arcaden.

Paulustor

Verderop vind je de Paulustor. Samen met de Burgtor is dit het enige dat er nog overgebleven is van de vestingwerken van de stad. De Pauluspoort is uit het einde van de 16de eeuw en je ziet wapenschilden van bewerkt marmer van Ferdinand II van Oostenrijk en Maria Anna van Beieren.

Sackstraße

Vanuit de Hauptplatz loop je naar de stadsmuren door deze straat. Het was in de 14de eeuw een doodlopende straat. Toen maakte men een poort in de muren (die zich bevond op de locatie van Palais Attems, op nr. 17 van de huidige straat). Bij de twee uitbreidingen van de omwalling werd deze straat telkens verlengd. Daarna ontwikkelde de straat zich tot de belangrijkste in deze wijk, waar vanwege de nabijheid van water veel leerlooiers, molenaars en perkamentmakers gevestigd waren. Het oudste deel van de straat, het stuk dat het dichtst bij de Hauptplatz ligt, werd eerst de Herrensack genoemd, de beurs van de heren, vanwege de bouw van de ook nu nog te bewonderen paleizen. Hiervan zijn op nrs. 16 en 18 de paleizen Herberstein en Khuenburg, tegenwoordig omgevormd tot musea, sprekende voorbeelden.

Schlossberg

Met de kabelbaan (kaartje van het openbaar vervoer) kun je naar de Glockenturm (en een halte Uhrturm) en met de lift (apart kaartje) kun je naar de Uhrturm. Ook kun je uiteraard de trappen pakken en naar boven lopen. Dit allemaal vanaf de Schlossbergplatz. Deze 123 m hoge heuvel boven de stad is tot aan de napoleontische oorlogen volgebouwd met schansen en versterkingen en vormde zo een onneembare vesting. Toen Graz in 1809 door Franse troepen werd bezet, wist de Schlossberg alle aanvallen af te slaan. Helaas moest het slot worden afgebroken bij het Verdrag van Schönbrunn 14-10-1809). De bewoners slaagden er wel in om voor een astronomisch bedrag de Uhrturm en de Glockenturm met de Lisl (4,5 ton zware klok) terug te kopen. De rest van de vestingwerken werd ontmanteld. Enkele decennia later werd op de Schlossberg begonnen met de aanleg van een park, waardoor er nu nog steeds de tuinen en terrassen te zien zijn. Vanuit de Herberstein Garten heb je een mooi uitzicht op de stad en op het dal van de Mur.

Hilmteich

Halverwege de tramrit tussen de Altstadt en Mariatrost vind je de halte Hilmteich. De Hilmteich is een grote vijver (met vissen) en mooie tuinen eromheen. Hier kun je heerlijke wandelen, joggen, picknicken of relaxen. In de zomer kun je bootjes huren.

Het WIKI-avonturenpark: Het klimpark in Hilmteich

Direct achter de Hilmteich in het prachtige Leechwald vind je het WIKI Adventure Park, het klimavontuur voor iedereen – van beginners tot gevorderden en van jong tot oud. Het park biedt zeven banen en 90 obstakels op verschillende hoogtes en moeilijkheidsgraden. Van categorie Groen (licht) tot categorie Zwart (zeer zwaar). Afhankelijk van je conditie, kun je beslissen wat je wil beklimmen en individueel je moeilijkheidsgraad kiezen. Het is een klimpark in het bos, dergelijke faciliteiten worden ook wel Waldseilgärten genoemd. De actie- en veiligheidselementen zijn uitgerekt tussen bomen in het Leechwald. Je kunt over ladders, bruggen, touwen en nog veel meer klimmen in 7 verschillende banen in verschillende hoogten en moeilijkheidsgraden. Je wordt met behulp van een riem en karabijnhaak aan stalen touwen vastgemaakt. De benodigde apparatuur en de knowhow om hiermee om te gaan, wordt door het park verzorgd. Met uitzicht op de Hilmteich nodigt het zonneterras uit om te blijven hangen. Er zijn tafels en banken, ligstoelen en er zijn boomstammen en wortelstokken verspreid over het bos, evenals banken om uit te rusten. Direct naast het zonneterras bevindt zich de hut, waar je een kassa, een informatiestand, een materiaaldispenser, toiletten, drank- en snackautomaten en afsluitbare kluisjes voor je waardevolle spullen vindt. Meer info vind je hier.

Botanische tuin

Iets verderop vind je ook nog de Botanische Tuin van de Karl Franzens universiteit. Ze hebben een divers aanbod van planten met bijvoorbeeld een koude kas en tropenkas, een arboretum, een groentetuin en een boerentuin. Ook zijn er tentoonstellingen.

Schloss Eggenberg

Dit ligt op zo’n 3,5 km buiten de Altstadt. Neem tram 1 naar Eggenberg, halte Schloss Eggenberg. Er zijn combikaartjes voor musea en tuin. Ook is Eggenberg onderdeel van het Joanneum, dus als je daar een kaart van hebt gekocht dan kun je hem hier ook gebruiken en andersom. Ik kreeg bij Eggenberg een Joanneumkaart van 24 uur, dus die kon ik de volgende ochtend ook nog gebruiken.

Een mooie laan loopt naar het kasteel van de vorsten van Eggenberg, dat sinds 2010 op de lijst van werelderfgoed staat. In de omliggende, Engelse tuin zie je pauwen. Het kasteel is tussen 1625 en 1635 gebouwd, op de plaats van een middeleeuwse burcht. Johann Ulrich von Eggenberg was gouverneur van Binnen-Oostenrijk en een vertrouweling van keizer Ferdinand II. Het complex lijkt een beetje op het Escorial hij Madrid: vierkant grondplan met torens op de hoeken. Schilderingen op de muren en plafonds verwijzen naar de tekens uit de dierenriem en naar de verschillende planeten. De torens staan rond een ruimte vol symboliek: 365 ramen voor de dagen van het jaar en 24 staatsiezalen voor de uren van de dag en de nacht. Deze zalen zijn verlicht door 52 vensters, de zondagen van het jaar. Achter in het park, bij het Archeologiemuseum is een geurende Planetengarten aangelegd.

Pronkkamers: in 1673 trouwde keizer Leopold I met Claudia Felicitas van Tirol hier. De barokke stijl van de 24 staatsiezalen dateert uit de 17de en 18de eeuw, met veel stucwerk  en schilderingen. Ook zie je vele Chinese en Japanse kasten die in die periode erg in de mode waren. In de immense feestzaal in het midden, ook wel Planetensaal genoemd, zie je muren en plafonds die versierd zijn met schilderingen uit de late 17de eeuw. De gotische kapel uit 1470 is prachtig en heeft een retabel van Maria met 13 panelen. De pronkkamers kun je alleen onder leiding van een gids bezoeken. Duits en Engels zijn er mogelijk. Engels alleen bij voldoende deelnemers. De rondleiding duurt ongeveer een uur en is erg interessant.

Alte Galerie: hier zie je verspreid over 22 zalen een rijke collectie Oostenrijkse en Europese kunstgeschiedenis van 500 jaar op chronologische volgorde. Van het einde van de 13de eeuw tot de 18de eeuw. De afdeling middeleeuwse kunst is vooral erg bijzonder met mooie panelen en retabels. In de zalen over de renaissance, maniërisme en de barok vind je bijvoorbeeld Brueghel en Cranach. Dit museum is op de eerste verdieping van het kasteel en mag je op eigen gelegenheid bezoeken. Ik vond dit museum het hoogtepunt van mijn bezoek. Ik deed het vóór de rondleiding door de pronkkamers, omdat ik wat te vroeg was voor de rondleiding.

Münzkabinet: De muntenverzameling is ook in het kasteel zelf te vinden en kun je op eigen gelegenheid bezoeken. Dit is de persoonlijke verzameling van aartshertog Johann,  met geldstukken en de economische geschiedenis van Stiermarken tot in de 18de eeuw. Er is hier ook een zaal gewijd aan Balthasar Eggenberg,  die erg belangrijk is geweest voor de familie.

Archeologiemuseum: dit museum is gevestigd in de oranjerie van het kasteel, verderop in het park (dat staat goed aangegeven) en je vindt hier archeologische voorwerpen uit Stiermarken. Hoogtepunt is de Strettweger Kultwagen, een bronzen strijdwagen uit de Hallstattperiode (7de eeuw v. Chr.). Deze had een religieuze functie, wat je kunt zien aan de enorme schaal die een staande vrouw in het midden van de wagen als een offer boven haar hoofd draagt. Om haar heen zijn strijders te voet en te paard en met hertenhoofden als maskers, die een rituele mars lopen. Ook zijn er hier Egyptische mummies te zien.

Thalersee

Voorbij Eggenberg, aan de rand van Graz, vind je de Thalersee. Een mooi groot meer, waar je op een strandje kunt liggen, bootje kunt varen en in een restaurantje kunt eten. Maar dit gebied is vooral bekend door Arnold Schwarzenegger. Er is een monument voor hem en een museum over hem.

Het geboortehuis Arnold Schwarzenegger in Thal bij Graz is het officiële en wereldwijde enige museum dat zijn naam draagt ​​en persoonlijk door hem wordt ondersteund. In het museum, de voormalige boswachtersloge van de graaf Herberstein, kan men sinds 2011 het begin en de carrière volgen van de beroemdste Oostenrijker. Talrijke tentoonstellingen tonen zijn buitengewone CV en ook de belangrijkste levensfasen zoals kindertijd en adolescentie, bodybuilding, filmcarrière, gouverneurstijd. Ervaar Terminator & Co. van dichtbij en dompel jezelf onder in het leven van Arnold Schwarzenegger!

Meer informatie vind je hier.

Musea in Graz

Diozesan museum

Normaal gesproken is een museum bij de dom er één van oude kunstwerken, kerkelijke gewaden, zilver etc. Hier zie je ook wel van dit soort dingen, maar het museum is veel meer dan dat en vooral moderner opgezet. Met video, diaschermen en moderne sculpturen mengen ze oud en modern, 900 jaar kerkgeschiedenis zoals ze het noemden toen ik er was (najaar 2018). Wat ik het interessants vond, waren de video’s over allerlei kerken en kloosters in Stiermarken. De geschiedenis en kunst werden hierbij toegelicht. Mooi voor als je niet in de gelegenheid bent om alles te bezoeken in de regio. Het was mij niet duidelijk om deze tentoonstelling permanent was, of alleen vanwege het jubileum in deze regio op dat moment. Kijk van te voren even voor meer informatie op de website of loop er even langs. De combinatie met het hierna genoemde Mausoleum is wel verstandig/handig, omdat je dan een paar euro goedkoper uit bent.

Geschiedenismuseum (Palais Herberstein)

Hier vind je een Geschiedenismuseum, niet te verwarren met het museum ernaast dat ongeveer dezelfde naam heeft. Dit paleis is het voormalige paleis van de prinsen van Eggenberg. Vooral het interieur is mooi met een monumentale trap, putti’s en plafondfresco’s die de Olympus verbeelden. De Kulturhistorische Sammlung bevat voorwerpen uit de geschiedenis van het hof. Ook is er een afdeling met tijdelijke tentoonstellingen. Toen ik er was ging die over twee Grazer kinderen in de Tweede Wereldoorlog. Erg indrukwekkend. Het museum is onderdeel van het Joanneum.

Grazmuseum (Palais Khuenburg)

In het Palais Khuenburg is het stadsmuseum van Graz gevestigd. De interessante collectie laat de geschiedenis van de stad zien op een chronologische volgorde en onderverdeeld in vier tijdvakken. Deze zijn: de versterkte stad (1128-1600), de open stad (1600-1809), de uitbreidende stad (1809-1914) en de buitenwijken (1914 tot nu). Ook zijn er wisseltentoonstellingen die ook te maken hebben met de geschiedenis van Graz. Een echte aanrader als je wat meer wilt leren over de stad. Het museum komt uit op een gotisch hof, waar nog een voormalige apotheek uit de 19de eeuw te zien is. Wil je hier naar binnen, dan moet je dat even melden bij de museumbalie.

Kindermuseum Frida & Fred:

Het Kindermuseum van Graz gaat uit van een eenvoudige gedachte: kinderen mogen er doen wat ze willen. Rond een wisselend thema, voor kinderen tussen 6 en 12, wordt er geknutseld en spelletjes gespeeld en allerlei dingen ontdekt. Tussen mei en september zijn er activiteiten in de tuin.

Kunsthaus

Dit is net een vliegende schotel. Zo tussen de historische gebouwen valt dit vernieuwende en complexe gebouw wel erg op. De buitenkant bestaat uit panelen van donkerblauw acrylglas. ’s Nachts straalt het gebouw licht uit. Er worden tentoonstellingen gehouden van hedendaagse kunst. Het Eisernes Haus vind je hier ook. Hier zijn fotografie-exposities. Helemaal bovenin het gebouw is een glazen ruimte, de Naald. Hier heb je een mooi stadsuitzicht.

Spielzeugmuseum

Het “Toy-toy-toy”-museum heeft een privéverzameling historisch speelgoed uit de tijd van 1860 tot 1940. Vooral veel poppen zijn er te zien. Ook leuk is de Teddyberenvitrine en een poppenhuis.

Steirisches Volkskundemuseum

In de Paulustorgasse vind je het Steirisches Volkskundemuseum. Dit gebouw was vroeger een kapucijnenklooster, waarvan de kapel op de eerste verdieping bewaard is gebleven. Op drie verdiepingen wordt alles uitgelegd over de oude gebruiken en levenswijzen van het Stiermarken van vroeger. Alles over kleding, wonen en geloven. Uitleg is in het Duits, maar bij de receptie kun je ook een beschrijving in het Engels krijgen.

Trammuseum

Bij de basiliek is een trammuseum te vinden. Echter was deze gesloten toen ik er was (najaar 2018). Dit kan te maken hebben met een jubileum dat toen gevierd werd. Ook in de binnenstad van Graz (vlakbij de Franziskanerkirche) zag ik een trammuseum, misschien is het verplaatst. Mocht je interesse hebben, vraag dan ter plaatse hoe het zit. Of kijk hier voor meer informatie.

Kerken in Graz

Dreifaltigkeitskirche

Deze kerk uit 1704 heeft een harmonieuze gevel met een fronton gestut door omgekeerde consoles en versierd met de iconografie van de Heilige Drie-eenheid.

Mariahilferkirche

Dichtbij het Kunsthaus vind je deze kerk, vroeger een belangrijk bedevaartplaats. Het is één van de mooiste kerken van Graz met een barokgevel en twee torens. Het renaissanceschip is evenwichtig. Loop via de deur links van de voorgevel door een klooster en naar de tweede binnenplaats, waar een harmonieus paviljoen in renaissancestijl staat, uit eind 17de eeuw. De bovenverdieping van dit gebouw wordt volledig in beslag genomen door de Minorietenzaal, waar regelmatig concerten worden gegeven.

Parochiekerk zum Heiligen Blut

Deze kerk was ooit in gotische stijl gebouwd, en later in barokstijl aangepast. In de 19de eeuw koos men ervoor de kerk in neogotische stijl te herbouwen. De barokke klokkentoren, de mooiste van de stad is uit de 18de eeuw. Boven op deze houten toren prijkt een kruis met drie balken. Dat herinnert aan de inzegening van de kerk door een paus. Binnen hangt een prachtige “Maria ten Hemelopneming”. De ramen van het koor in het middenschip werden tijdens de Tweede Wereldoorlog beschadigd, maar zijn gerenoveerd. Je ziet Hitler en Mussolini meedoen aan de geseling van Christus. In de zomer worden er orgelconcerten gehouden.

Tussen de Mur en de stadswallen, niet ver van de Hauptplatz, was in de middeleeuwen een veemarkt. Deze wijk wordt dan ook wel Kalfswijk (Kälbernes Viertel) genoemd. De charmante steegjes ademen een Italiaanse sfeer. Je vindt hier als hoogtepunt de Franziskanerkirche. Deze kerk, met houten marktstalletjes, kreeg na de Tweede Wereldoorlog deels een nieuw gewelf en moderne glas-in-loodramen. In 1240 vestigden de franciscanen hier een klooster, dat in de 16de eeuw in handen kwam van de minderbroeders, een onderdeel van de Franciscanen orde. Het oudste deel, de Jacobikapelle, is uit 1330. De bloemrijke kloostergang is een oase van rust en is te betreden via de kapel. Probeer vooral “brutaal” wat deuren, anders zie je het over het hoofd.

Basiliek Maria Trost

De basiliek, soms ook wel Basilika Mariae Geburt genoemd, staat bovenop de 496 meter hoge Purberg. Om de ingang te bereiken moet je eerst de Angelus-Stiege beklimmen, een prachtige, lange trap met beelden en teksten om letterlijk even bij stil te staan (om uit te hijgen..). Als je boven bent, geniet je allereerst van het prachtige uitzicht achter je en kun je een rondje rond de basiliek lopen voor het uitzicht eromheen. Achter de basiliek vind je een restaurantje, een kerkhof en een parkeerplaats (als je met de auto komt, hoef je dus niet die trap op te lopen).

De Basilika Mariatrost is bijzonder omdat het gaat om een kerk waar een klooster omheen is gebouwd. De kerk staat dus op de binnenplaats van het klooster. Gebouwd in barokstijl, waarbij de twee 61 meter hoge torens tot in de verre omgeving te zien zijn. Andere mooie details zijn de geel geschilderde voorgevel en de grote koepel in het midden. De basiliek is een bedevaartsoord en vanuit de rest van Oostenrijk, Hongarije en Kroatië komen ieder jaar duizenden pelgrims om een houten beeldje van Maria uit 1465 te bekijken. In 1695 werd het voorzien van een barok decor en het staat nu in het middelpunt van de kerk. In de koepel en op de muren vind je schitterende, grote fresco’s over het leven van Maria en over de geschiedenis van het bedevaartsoord zelf. Verder vind je in de ruimtes van het klooster de Pauluskapelle en de Sacristie. Vooral de Pauluskapelle is prachtig versierd met onder meer grote wandschilderingen uit 1736. De geschiedenis van de basiliek gaat terug tot het begin van de 18de eeuw. De grond waar nu de kerk staat en ook het Mariabeeld, kwamen toen in handen van de Pauliner, een Duitse monnikenorde. Zij begonnen in 1714 met het bouwen van de kerk die je nu kunt bekijken, maar moesten voordat de werkzaamheden voltooid waren, Stiermarken verlaten als gevolg van de secularisering onder keizer Jozef II. Mariatrost, zoals de plaats inmiddels heette, kwam toen in handen van de orde van de Franciscanen die het werk afmaakten. Pas veel later, in 1996, verlieten ook de Franciscaanse monniken Mariatrost. Het werd toen een gewone parochiekerk. Weer drie jaren daarna werd het door de paus tot een basilica minor verheven. Ga je met het openbaar vervoer, dan kun je tramlijn 1 vanuit het centrum nemen. De laatste halte van de tram ligt vervolgens 300 meter bij de basiliek vandaan (via de trap dus).

Ben jij al eens in Graz geweest?

Summary
Review Date
Reviewed Item
Graz Oostenrijk; Bezienswaardigheden, musea en interessante plaatsen
Author Rating
51star1star1star1star1star
Astrid

Astrid

Hoi, ik ben Astrid, bouwjaar 1983. Ik heb de lerarenopleiding geschiedenis en Mens & Maatschappij gedaan en lesgegeven op middelbare scholen in de vakken geschiedenis en aardrijkskunde. Mijn hobbies zijn lezen, reizen en alles wat met kunst en geschiedenis te maken heeft. Verder volg ik graag sport, zoals tennis, turnen en voetbal.
Ik schrijf voor Mamaliefde een wekelijkse reisblog over reizen en uitstapjes die ik zelf gemaakt heb, met de speciale nadruk op kunst en geschiedenis. Ook verzorg ik de taal van alle blogs die gepubliceerd worden.
Astrid

No Comments

Enroll Your Words

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

To Top