Al een paar keer zag ik bij de Lidl blokken in de aanbieding. Een tientje voor een ton met 80 houten blokken. Geen geld, maar het is toch 10 euro en steeds had ik hem weerstaan. Nu deed ik vorige week weer boodschappen en opeens stonden ze daar weer, met een grote oranje sticker er op: €5,-. Ik kon hem niet meer laten staan… En het is een succesfactor, dochterlief zit er al 3 dagen non-stop mee te spelen.

Lees ook: Constructie speelgoed; Overzicht van plastic, houten, metaal en magneet voor alle leeftijden

Waarom spelen met blokken goed is voor de ontwikkeling van je kind

En eerlijk is eerlijk; wij doen gezellig met haar mee. Al die kleuren en vormpjes, het roept je gewoon om er iets van te maken. Op de voorkant van de ton staat een mooi kasteel, die wil ik echt nog een keer namaken. Ach ja, wee de mens in wie het kind sterft, zeggen ze dan…
Op kinderen hebben de blokken al net zo’n uitwerking. Onze dochter woelt met haar handen door de bak, resultaat: muziek. Ze gooit alle blokken één voor één uit de box, resultaat: aandacht. En ga zo maar door. Blokken bieden zo enorm veel mogelijkheden dat het, samen met klei, één van de meest educatieve vormen van speelgoed is. Wat leren kinderen dan zoal?

  • Problemen oplossen. Bijvoorbeeld doordat een toren steeds omvalt omdat hij schuin gebouwd wordt, omdat een bepaald blokje er niet meer is, etc.
  • Ruimtelijk inzicht. Opeens worden begrippen als voor, achter, boven, onder duidelijk.
  • Wiskunde. Jaja, het begin van wiskunde begint hier. Tellen, rechte zijden, schuine zijden, afstanden… Toen was wiskunde nog leuk…
  • De verbeelding en zelfvertrouwen. Er zijn tal van verschillende blokken: blokken met ogen, geluidjes, en ga zo maar door. Om te beginnen zijn neutrale of gekleurde blokken het best. Het blokje op zichzelf is namelijk nog niets. Door ze op elkaar te stapelen of achter elkaar te leggen wordt het opeens iets. Juist dat is enorm fascinerend en goed voor het zelfvertrouwen van het kind: dit heb ík gemaakt.
  • Creativiteit. Creativiteit ontstaat door combinaties te maken en associaties te leggen. Als je dat goed kunt, ben je in staat om nieuwe dingen te bedenken. Het bouwen met blokken helpt dit vermogen te stimuleren. Hetzelfde groene blokje is eerst onderdeel van een toren, daarna wordt het een auto of misschien zelfs een vliegtuig door dat ene blokje door de lucht te laten vliegen.
  • Motoriek. Door te bouwen wordt de motoriek gestimuleerd. Het is belangrijk dat het laatste blokje op die hoge toren precies wordt neergezet. Iets te hard of per ongeluk een stoot en de toren valt om. Dat gebeurt geheid in het begin, maar op een gegeven moment leert het kind: hé, als ik het zo doe lukt het wel. Daardoor leert het preciezer te zijn de bewegingen.
  • Sociale ontwikkeling. Als je iets hebt gemaakt, wil je dat delen. Zo wil een kind een mooi huis van blokken ook eerst ‘aan mama laten zien’ vóór het huis kapot gaat. Of als hij een hoge toren omgooit, kijkt hij enthousiast om of iedereen het wel zag. Zo zoekt je kind contact met anderen.

Blokkentest consultatiebureau

Tijdens een bezoek aan het consultatiebureau worden er ook tests gedaan met blokken. Bij de 1-jaarcontrole gaven ze onze dochter een blokje in de hand. Vervolgens boden ze bij dezelfde hand nog een blokje aan. Het was de bedoeling dat ze het blokje wat ze al had, verplaatste naar haar andere hand. Vervolgens moest ze dan het nieuwe blokje pakken. Ze was duidelijk even in verwarring en keek wantrouwend naar die vreemde mevrouw. Ik maakte me niet veel zorgen want thuis pakt ze wel over. Uiteindelijk deed ze het op het bureau ook, en geslaagd.

Maak je niet te veel zorgen als je kind niet overpakt op het consultatiebureau. Het is een compleet andere omgeving, met iemand die ze niet kennen en ze voelen echt wel dat er iets ‘moet’. Als jij weet dat je kind thuis overpakt, dan zit het goed. Doe je kindje dat nog niet? Stimuleer het dan door een speeltje te geven, en daarna nog iets aan te bieden bij hetzelfde handje. Misschien is je kindje gewoon wat later, en leert ‘ie het precies een week na het gesprek bij het bureau.

Rond 2 jaar is er nog een blokkentest. Je kindje moet dan 5 blokjes op elkaar stapelen of achter elkaar leggen. Deze test wordt gedaan om de motoriek te kunnen beoordelen. Het enige wat je kunt doen: je kind lekker laten spelen en af en toe meespelen. Oefen met het bouwen van een toren of het leggen van een weggetje. Hierdoor stimuleer je de motoriek, en dat is belangrijk voor het leren schrijven, veters strikken, etc.

Spelideeën blokken bouwen

Met blokken kun je eindeloos spelen, maar een beetje inspiratie is nooit verkeerd. Hieronder vind je allerlei inspiratie voor het bouwen met blokken, voor verschillende leeftijden. Te vinden als: beginner, gevorderde en expert.

Voor baby’s en dreumes (rond 1 jaar)

  • Lekker zelf laten rommelen;
  • Zet een fijn muziekje op en sla met twee blokjes tegen elkaar alsof je in je handen klapt;
  • Hét beste spel ooit, door dochterlief zelf uitgevonden: doe een blokje in een bakje, beweeg het bakje omhoog en naar beneden. Het blokje vliegt eruit dus dat wordt zoeken geblazen…
  • De hele ton leeggooien en alles één voor één weer terugdoen. Lijkt saai, maar voor 1-jarigen is dit echt het spel van de dag. Is ‘ie eindelijk vol, gooien ze hem gewoon weer leeg en beginnen ze weer opnieuw.

Voor peuters (vanaf 2,5 / 3 jaar)

  • Nabouwen van een plaatje. Je kunt een gebouw makkelijk zelf tekenen op 1 cm ruitjespapier, in een bullet journal of voorbeelden zoeken op internet. Laat je kind het gebouw nabouwen en controleer of het goed is. Dit is goed voor zijn zelfvertrouwen en hij leert secuur kijken om het correct na te bouwen. Een vaardigheid die straks erg belangrijk is bij het maken van kleutertoetsen en zelfs voor begrijpend lezen.

  • Maak het bouwen onderdeel van een verhaal. Vertel een verhaal over een raket, een stoer jongetje dat de maan wil zien bijvoorbeeld. Maar ja, dan heeft hij wel een raket nodig… Ga samen die raket bouwen. Je kind zal er van alles bij gaan verzinnen, dat het jongetje zijn hond mee wil nemen of zijn knuffelbeer. Het verhaal gaat zo leven en je helpt je kind om verhalen te verzinnen bij wat hij bouwt.

  • Oké, waarschuwing vooraf: het wordt wel klei peuteren en dat moet je willen. Maar als dat geen probleem is, is dit een leuke woensdagmiddagbesteding. Het nadeel van blokjes is natuurlijk dat ze zo snel weer van elkaar vallen. Je kunt een huis bouwen, maar je kunt het niet verplaatsen zonder dat het instort. Behalve… als je klei als lijm gebruikt.

  • Er zijn ook magneetblokken. Met die blokken gaat er een heel nieuwe wereld voor je kind open, zeker als het gewend is om met gewone blokken te spelen. Deze vind je hier.  Je kan zelf ook een variatie maken met velcro, deze koop je bijvoorbeeld bij de Hema.

  • Bouw een toren die even hoog is als je kind. Of een toren die even hoog is als mama, gaat dat lukken?

  • Bouw samen een kasteel, of bouw ’s avonds zelf een kasteel als verrassing voor als je kind de volgende dag naar beneden komt. Zet er een prinsessenbarbie bij en zeker weten dat je kind zin heeft om te gaan spelen!

  • Dit is magic: bouwen op een spiegel. Je kind zal helemaal verbaasd staan!

  • Met blokken spelen hoeft natuurlijk niet altijd in de hoogte te gaan. Je kunt ook een baan uitstippelen voor een race. Helemaal grappig met die autootjes die je kunt laten rijden, die rijden namelijk dwars door de barricade van de baan heen. Of zoals op de foto’s beebots of andere programmeerbare robots. Je kunt dit met allerlei soorten blokjes doen, op deze foto zie je langwerpige kapla-achtige blokjes.

  • Tip: Combineer de blokken met ander speelgoed, zoals een houten treinbaan of een set met bomen en poppetjes.

Voor kleuters en ouder (vanaf 5 jaar)

  • Met deze oefening wordt het ruimtelijk inzicht maximaal geoefend. Voor deze opdracht gebruik je alleen vierkante blokken. Teken een gebouw in een 1 cm ruitjesschrift of bullet journal. Schrijf steeds het getal op van hoe hoog het gebouw moet worden. ‘4’ betekent ‘4 blokjes hoog’. Je tekent zo een bovenaanzicht van het gebouw. Vervolgens gaat je kind het gebouw bouwen. Voor het kind is het een soort puzzel: hoe zou het gebouw er uit komen te zien? Als een kind dit kan, is dat een enorme stap in de ontwikkeling. Hij of zij ziet iets plats, en snapt dat het eigenlijk om een 3-dimensionaal gebouw gaat en kan dat ook zelf maken.

  • Heb jij een directeur in spé rondlopen thuis? Dan is dit de ideale stage. Zoek de dieren uit de speelgoedlades en bouw een dierentuin voor de dieren. Je kunt een zak spliterwten of bruine bonen gebruiken als ‘voer’ voor de dieren.

  • Teken (of print) een plattegrond, en bouw vervolgens de gebouwen op de plattegrond. Zo krijg je een 3-dimensionale plattegrond. Helemaal tof om ergens een schat te verstoppen natuurlijk!

  • Naast vierkante blokken en blokken in allerlei vormen, zijn er ook langwerpige kapla-plankjes of kopieën daarvan. Dat vraagt weer een heel andere manier van bouwen. Is je kind een beetje uitgekeken op de blokken, dan zorgt dit weer voor een heel nieuwe impuls. Hierboven vind je wat bouwinspiratie, de blokjes vind je hier.

Bijzondere blokken

Je hebt allerlei soorten bijzondere blokken.

Gevelblokken van Little Dutch om echte grachtenpandjes te maken. Leuk na een dagje Amsterdam! Deze vind je hier.

Is je kind gek op Nijntje? Met deze blokken bouw je de wereld van Nijntje na. Deze vind je hier.

En met deze blokkentrein is de set compleet. Deze vind je hier.

Bouw je met deze blokken, dan heb je steeds een mooi geluidje. Deze vind je hier.

Met deze sensopatische blokken blijf je ontdekken, spiegeltjes, balletjes, en van alles om te voelen. Deze vind je hier.

Blokken die aan elkaar blijven plakken, dat is pas tof. Deze vind je hier.

Ook de blokken van Tegu in zachte pastelkleurtjes zijn enorm populair. Heel handig; ze hebben ook sets die je mee kan nemen voor in de auto, een tangram, in speciale modellen zoals robots of in een ander thema.De blokken zijn gemaakt van duurzaam materiaal. Deze vind je hier.

Zachte, rubberen blokken waar naar hartenlust op gebeten kan worden. Deze vind je hier.

Of deze blokken waarmee je ook kan puzzelen in 3D. Deze vind je hier.

De halftransparante ‘blokken’ van Magna-Tiles staan ook garant voor veel speelplezier. Extra leuk: er zijn allerlei voorbeelden te downloaden die je kunt nabouwen. Je kunt de blokken zelfs op de iPad leggen om dezelfde constructie te maken. Deze vind je hier.

De binnenkant van deze blokken bewegen mee met je bewegingen, hoe kan dat nu? Deze vind je hier.

Een alternatief zijn deze regenboogblokken met gekleurde vensters. Als je die in het licht zet geeft dit een heel leuk kleurenspel op de grond. Deze vind je hier.

Houten blokken, maar dan in natuurlijke vormen in plaats van rechte blokken. Ook wel antroposofische blokken genoemd. Sommige hebben ook nog een kant met boomschors. Je vindt deze hier.

Leren tellen en woorden vormen doe je met deze blokken. Deze vind je hier.

Moeite met rekenen? Dan zijn deze rekenblokken een uitkomst. Deze vind je hier.

Dit zijn ook heel speciale blokken. Hiermee kan je namelijk niet zomaar bouwen maar zelfs hele knikkerbanen bouwen waar je nog meer plezier aan leeft. Deze vind je hier.

De blokken uit deze set hebben precies dezelfde grote als echte betonblokken. Gelukkig zijn ze niet net zo zwaar! Deze vind je hier.

Kids playing wooden blocks stockphoto from Shutterstock / famveld

Martine Pieters-de Wit

Op koningsdag 2018 was het zo ver, ons prinsesje Hadewych Elizabet Alicia is geboren! En ik merkte al snel: wat is het belangrijk om foto's te maken, Hadewych groeit als kool!

Bij een eerste kindje horen duizend en één nieuwe vragen en nieuwe keuzes. Gelukkig is mamaliefde.nl er met alle info, eerlijkheid en een lolletje. Ik vind het super leuk om via deze blog een stukje van mijn zoek- en vindtocht in babywereld met jullie te delen!
Martine Pieters-de Wit

Latest posts by Martine Pieters-de Wit (see all)